Selanik Sancağı’na bağlı Karacaova bölgesi köy hocaları
#karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #mübadil #rumeli #selanik
#karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #mübadil #rumeli #selanik
Karacaova tasfiye talepnameleri
#karacaova #karacaabad #mübadele #mübadil #tasfiyetalepnamesi
Selanik sancağına bağlı Karacaova bölgesi
Evlad-ı Fâtihân, Konyar ve Tatar Türkleri ile yerel Müslüman ve Hristiyan toplulukların bir arada yaşadığı, çok katmanlı kültürel yapıya sahip bir bölge.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
#karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #selanik #rumeli
Bağımsız Araştırmacı-Yazar Hüsnü Yazıcı
Selanik Karacaabad/Karacaova bölgesi 1831-1904 nüfus defterleri, Hüsnü Yazıcı.
https://play.google.com/store/books/details?id=xIBuDwAAQBAJ
KARACAOVA BÖLGESİNDE OYUN VE MÜZİK KÜLTÜRÜ
Karacaova bölgesinde köyden köye oyunların adları, oynanış biçimleri ve ezgileri değişiklik gösterebilirdi. Her köy, kendi gelenekleri içerisinde oluşan oyun ve müzik anlayışını yaşatırdı.
KARACAABADLILARIN /KARACAOVALILARIN OYNADIĞI OYUNLAR
Yerel hafızada Karacaabadlıların oynadığı ve düğünlerde, eğlencelerde yaşattığı oyunlardan bazıları şunlardır:
Karayusuf
Alaybey
Çalsın Davullar
Çaydan Aşağıya Gelseyrek
İstanbul-Trakya Kasap Oyunu
Selanik
Kırmızı Gülün Alı Var
Bir Dalda İki Kiraz
Bu oyunların bazıları yalnızca Karacaabad'a ait olmayıp, zaman içerisinde Selanik, Trakya ve Balkan coğrafyasının farklı bölgelerinde de oynanmış veya farklı ad ve ezgilerle yaşatılmış olabilir.
YEREL BALKAN OYUNLARI
Karacaova'da yaşayan farklı toplulukların da kendilerine özgü oyunları, ezgileri ve müzik gelenekleri vardı. Bu oyunlar her topluluğun kendi gelenek ve üslubuna göre oynanırdı.
PESNA
Pesna, Balkan Slav dillerinde genel olarak şarkı, türkü ve ezgi anlamında kullanılan bir kelimedir. Balkanların farklı yörelerinde yerel halkların kendilerine ait pesnaları ve müzik gelenekleri bulunmaktaydı.
Ancak Karacaabad'dan gelen Türk ailelerinin kültürel hafızasında bu yerel pesnalar, bizim kendi düğün ve eğlence repertuvarımızın temelini oluşturmuyordu.
Biz, kendi bildiğimiz oyunlar, türküler ve Türk sanat müziği eserleriyle büyüdük. Bunlar bizim çocukluğumuzun, aile hayatımızın ve kültürel hafızamızın önemli bir parçasıydı.
Bu nedenle Karacaabadlıların müzik ve oyun kültürünü anlatırken, bölgede yaşayan diğer toplulukların kültürleriyle Karacaabad'dan gelen Türk ailelerinin yaşattığı kültürü birbirinden ayırmak önemlidir.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
#karacaova #karacaabad #mübadele #mübadil #Selanik #rumeli
📜 KARACAABAD’DAN ANADOLU’YA
MUALLİME REFİKA HANIM’IN 1914 TAYİNİ
Selanik Karacaabad Karyesi → Bolvadin Birinci Muallimliği
Bugünkü Bolvadin, Afyonkarahisar
24 Nisan 1914 tarihli Osmanlı Maarif Nezareti belgesinde, Selanik Karacaabad Karyesi'nde görev yapan Muallime Refika Hanım'ın, Bolvadin Birinci Muallimliğine tayin edildiği açıkça kayıt altına alınmıştır.
TAYİNİN AÇIK ADRESİ
Selanik Karacaabad Karyesi
⬇️
Bolvadin Birinci Muallimliği
📍 Bugünkü Bolvadin: Afyonkarahisar
Yani Refika Hanım, 1914 yılında Selanik Karacaabad'daki öğretmenlik görevinden, bugünkü Afyonkarahisar iline bağlı Bolvadin ilçesindeki Birinci Muallimlik görevine atanmıştır.
📌 Belge No: 490-90
📅 Belge Tarihi: 24 Nisan 1914
🏛️ Kurum: Maarif Nezareti – Mekâtib-i İbtidâiye
Bu belge, Karacaabad'da kadın öğretmenlerin görev yaptığını ve savaş yıllarında Karacaabad'daki eğitim kadrosundan öğretmenlerin Anadolu'daki görevlere tayin edildiğini gösteren önemli bir Osmanlı arşiv kaydıdır.
Karacaabad'ın kadın öğretmeni Refika Hanım, 1914 yılında Bolvadin'e; bugünkü Afyonkarahisar'a tayin edildi.
📚 Bağımsız Araştırmacı Yazar
Hüsnü Yazıcı
#karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #Afyonkarahisar #öğretmen
🇹🇷 SELÂNİK’TEN ÇANAKKALE’YE ŞEHİTLERİMİZ 🇹🇷
Selanik’in Karacaabad, Vodina ve Yenice bölgelerinden, vatan savunması için cephelere giden ve şehit düşen hemşehrilerimizin isimlerine ulaştık.
📍 Karacaabad • Ali Ağa Mehmet — 1897
• Hasan Hüseyin — 1916
• Mustafa Mehmet Ağa — 1906
📍 Vodina • Kaşif Efendi Talip — 1915
• İsmail Hüseyin — 1906
• İbrahim Mehmet — 1906
• Melik Efendi Hacı Abdi — 1921
📍 Yenice • Ahmet Emin Mustafa — 1916
• Ali Ağa Mehmet — 1876
• Ali Vasfi Tevfik — 1921
• Durak Hasan — 1906
• Hacı Ali Vasfi Hacı Tevfik Bey — 1921
• Hasan Mehmet Panburz — 1906
• Hasan Mutin — 1906
• Sami Efendi Hasan — 1915
• Mustafa Mehmet Çinci — 1906
Bu isimlerin her biri, geride bir aile, bir köy ve büyük bir hatıra bıraktı. Bugün onların isimlerini yeniden gün yüzüne çıkarmak, atalarımızın hatırasına sahip çıkmak ve gelecek nesillere aktarmak demektir.
Bu çalışma, Selanik’ten Türkiye’ye gelen mübadil ailelerin geçmişine ışık tutması bakımından da önem taşımaktadır.
Ruhları şad, mekânları cennet olsun.
Aziz şehitlerimizi rahmet, minnet ve saygıyla anıyoruz. 🇹🇷
Bağımsız Araştırmacı-Yazar
Hüsnü Yazıcı
#karacaabad #karacaova #çanakkale #selanik #mübadele
KARACAOVA BÖLGESİNDE MÜSLÜMAN KÖYLERDE MEKTEPLER
Osmanlı arşiv belgeleri, Selanik Vilayeti’ne bağlı Karacaabad kazası ve çevresindeki Müslüman köylerde, XIX. yüzyılın sonları ile XX. yüzyılın başlarında düzenli bir mektep teşkilatının bulunduğunu göstermektedir.
Karacaabad merkezindeki Mekteb-i Rüşdiye yanında, kazaya bağlı köylerde Mekteb-i İbtidaiye ve bazı yerleşimlerde daha üst seviyedeki eğitim kurumlarının bulunduğu anlaşılmaktadır. Maarif Nezareti tarafından bu mekteplere öğretmen tayinleri yapılmış, öğretmenlerin görev değişiklikleri, becayişleri, izinleri ve göreve başlamaları resmî olarak takip edilmiştir.
Karacaova'nın Müslüman köylerinden Yenice-i Karacaabad, Sabaska, Pulyan, Drağman, Çernes ve Tırstenik gibi bazı köylerdeki mektep ve muallim kayıtları aşağıda örnek olarak verilmiştir. Burada bütün Müslüman köyler sıralanmamış, yer ve belge kapsamı bakımından birkaç köy örnek olarak ele alınmıştır.
Özellikle Drağman Köyü'ne Selanik Darülmuallimin mezunu Hasan Tahsin Efendi'nin tayin edilmiş olması dikkat çekicidir. Bu durum, köy mekteplerinde görev yapan öğretmenler arasında meslekî eğitim almış muallimlerin de bulunduğunu göstermektedir.
Çernes Köyü'nde Ali Rıza Efendi'nin göreve başlaması ve eski öğretmen Yusuf Cemal Efendi'nin izinli olarak ayrılması da köy mekteplerinin düzenli bir öğretmen kadrosuna sahip olduğunu ortaya koymaktadır.
Savaş yıllarında ise bölgedeki eğitim düzeninin savaş ve göçlerden etkilendiği görülmektedir. Tırstenik İbtidai Mektebi muallimi Mustafa Nuri Efendi'nin savaş nedeniyle Dersaadet'e hicret etmesi ve daha sonra Sivas dahilindeki bir mektebe tayin edilmesi, Karacaova'daki eğitim hayatının savaş şartlarından ve yaşanan göçlerden etkilendiğini göstermektedir.
Bu arşiv kayıtları, Karacaova'daki Müslüman köylerinde Osmanlı Devleti'nin son döneminde düzenli bir eğitim ağının bulunduğunu ortaya koymaktadır.
Bağımsız Araştırmacı-Yazar Hüsnü Yazıcı
#karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #selanik #rumeli
KARACAOVA’DA KİLİSE VE MEKTEPLER
Osmanlı Devlet Arşivleri Belgelerine Göre Hristiyan ve Karma Köylerde Dini ve Eğitim Yapıları
Hazırlayan: Bağımsız Araştırmacı-Yazar Hüsnü Yazıcı
Osmanlı Devlet Arşivleri'nde bulunan belgeler, Selanik Vilayeti'ne bağlı Karacaabad Kazası ve kazaya bağlı köylerde, XIX. yüzyılın sonları ile XX. yüzyılın başlarında Rum ve Bulgar cemaatlerinin kilise ve mekteplerine ilişkin çok sayıda resmi işlem yapıldığını göstermektedir.
Belgelerde kilise ve mekteplerin inşası, yeniden yapılması, genişletilmesi, ruhsatlandırılması, kapatılması ve eğitim faaliyetlerinin denetlenmesi gibi konular ayrıntılı biçimde yer almaktadır.
Aşağıdaki liste, tespit edilen arşiv belgelerinin kronolojik olarak düzenlenmiş halidir.
İslatina ve Tırhala'nın Tekeli köyleri – Kilise inşası
Miladî tarih: 1873/1874
Hicrî tarih: 1 Zilhicce 1280
Kurum: İ..HR..
Yer bilgisi: 207 - 11911
Belge görüntüsü: 18
Belge özeti:
Yenice-i Karacaabad'ın İslatina ve Tırhala'nın Tekeli karyelerinde, Rum milletine ait kiliselerin inşasıyla ilgili işlemler.
Bu kayıt, Karacaabad çevresindeki Rum cemaatlerinin ibadet yapılarının XIX. yüzyılın ikinci yarısında resmi makamların bilgisi ve işlemleri içerisinde bulunduğunu göstermesi bakımından önemlidir.
Kostoryani Köyü – Rum kilisesi ve mektebi
Miladî tarih: 1906
Hicrî tarih: 22 Zilkade 1324
Kurum: TFR.I..KNS.
Yer bilgisi: 8 - 798
Belge görüntüsü: 2
Belge özeti:
Karacaabad'a bağlı Kostoryani köyü halkının Bulgar komitelerinin baskısıyla Eksarhhaneye bağlanmaları üzerine, köyde bulunan Rum kilisesi ve mektebinin kapatıldığı hakkında Florina Rum Metropolitliği'nin yazısı.
Bu belge, Karacaova'daki dini ve eğitim kurumlarının yalnızca ibadet ve öğretim meselesi olmadığını; Rum Patrikhanesi ile Bulgar Eksarhlığı arasındaki cemaat ve kilise bağlılığı mücadelesinin köylere de yansıdığını göstermektedir.
Terepete Köyü – Bulgar mektebi
Miladî tarih: 1909
Hicrî tarih: 20 Receb 1329
Kurum: İ..MF..
Yer bilgisi: 18 - 18
Belge görüntüsü: 8
Belge özeti:
Karacaabad kazasına bağlı Terepete karyesinde yanan Bulgar mektebinin, kilise havalisinde yeniden inşa edilmesine ruhsat verilmesi.
Burada okulun yangın sonrasında yeniden yapılması ve bunun için resmi izin alınması söz konusudur.
Rodive-i Zir Köyü – Kilise
Miladî tarih: 1909
Hicrî tarih: 3 Şaban 1329
Kurum: ŞD.
Yer bilgisi: 79 - 43
Belge görüntüsü: 4
Belge özeti:
Karacaabad kasabasına bağlı Rodive-i Zir karyesinde inşa ettirilecek kilise hakkındaki evrakın gönderildiğine dair tezkire.
Bu kayıt, köyde yeni bir kilise inşası için resmi yazışma yürütüldüğünü göstermektedir.
Pazar Köyü – Bulgar mektebi
Miladî tarih: 1909
Hicrî tarih: 20 Şaban 1329
Kurum: İ..MF..
Yer bilgisi: 18 - 20
Belge görüntüsü: 8
Belge özeti:
Karacaabad kazası Pazar karyesinde, kilise avlusunda bulunan eski mektep arsası üzerine Bulgar mektebi inşa edilmesine ruhsat verilmesi.
Bu kayıt, kilise ile okulun aynı cemaatin sosyal ve dini merkezinde birlikte bulunduğunu göstermesi açısından dikkat çekicidir.
Sebıska Köyü – Bulgar mektebi
Miladî tarih: 1906
Hicrî tarih: 11 Şevval 1324
Kurum: TFR.I..SL..
Yer bilgisi: 127 - 12613
Belge görüntüsü: 7
Belge özeti:
Bir müddet tatil edilen Sebıska Bulgar Mektebi'nin yeniden eğitime başlamasına izin verilmesi gerektiğine dair Karacaabad Kaymakamlığı'na gönderilen yazı.
Belge, okulun bir süre eğitim dışı kaldığını ve yeniden faaliyete geçirilmesi için resmi makamların devreye girdiğini göstermektedir.
Kostoryani Köyü – Kilise ve mektebin kapatılması
Miladî tarih: 1906
Hicrî tarih: 22 Zilkade 1324
Kurum: TFR.I..KNS.
Yer bilgisi: 8 - 798
Belge görüntüsü: 2
Belge özeti:
Karacaabad'a bağlı Kostoryani köyü ahalisinin, Bulgar komitelerinin baskısıyla Eksarhhaneye bağlanmaları sonucunda köydeki Rum kilisesi ve mektebinin kapatılması hakkında Florina Rum Metropolitliği'nin yazısı.
Bu kayıt yukarıdaki Kostoryani belgesinin aynı konudaki mükerrer kaydıdır. Araştırmada tek olay olarak değerlendirilmesi gerekir.
Rodive-i Zir ve Bala Köyleri – Bulgar mektepleri
Miladî tarih: 1910
Hicrî tarih: 19 Rebîülevvel 1326
Kurum: MF.MKT.
Yer bilgisi: 1048 - 50
Belge görüntüsü: 4
Belge özeti:
Selanik Vilayeti Karacaabad kazasına bağlı Rodive-i Zir ve Bala karyelerindeki ruhsatsız Bulgar mekteplerinin ruhsata bağlanması gerektiği.
Bu belge, Bulgar cemaatine ait bazı okulların mevcut olmakla birlikte resmi ruhsat bakımından eksikliklerinin bulunduğunu ortaya koymaktadır.
Yahova Köyü – Rum mektebi
Miladî tarih: 1911
Hicrî tarih: 24 Ramazan 1327
Kurum: ŞD.
Yer bilgisi: 2066 - 11
Belge görüntüsü: 2
Belge özeti:
Karacaabad kazası çevresindeki Yahova Rum Cemaati'ne mahsus yeni bir mektep inşa edilmesi için gerekli ruhsatın verilmesi hakkında yazışma.
Aynı kayıt farklı arşiv tasnifinde de bulunmaktadır.
Yahova Köyü – Rum mektebi inşası
Miladî tarih: 1910/1911
Hicrî tarih: 26 Cemaziyelevvel 1328
Kurum: İ..MF..
Yer bilgisi: 16 - 9
Belge görüntüsü: 9
Belge özeti:
Karacaabad kazası Yahova karyesine Rum mektebi inşası.
Bu kayıt, Yahova'daki Rum cemaatinin eğitim kurumu oluşturduğunu açıkça göstermektedir.
Peryovişte Köyü – Rum mektebi
Miladî tarih: 1910
Hicrî tarih: 6 Şaban 1329
Kurum: İ..MF..
Yer bilgisi: 18 - 19
Belge görüntüsü: 8
Belge özeti:
Karacaabad kazasına bağlı Peryovişte karyesinde ruhsatsız olarak inşa edilmiş kâgir Rum mektebine ruhsat verilmesi ve ayrıca bir oda yapılmasına izin verilmesi.
Bu kayıt, bazı eğitim yapılarının önce inşa edildiğini, ardından resmi ruhsat işlemlerinin tamamlandığını göstermektedir.
Pojar Köyü – Bulgar mektebi
Miladî tarih: 1910
Hicrî tarih: 12 Şaban 1329
Kurum: ŞD.
Yer bilgisi: 2070 - 55
Belge görüntüsü: 40
Belge özeti:
Karacaabad'a tabi Pojar karyesinde Bulgar cemaati çocukları için mektep inşa edilmesine ruhsat verilmesi.
Bu belge, Bulgar cemaatinin çocuklarına yönelik müstakil bir eğitim kurumunun oluşturulması için resmi izin verildiğini göstermektedir.
Rum mektebi – İki ahşap oda ilavesi
Miladî tarih: 1910
Hicrî tarih: 20 Şaban 1329
Kurum: BEO
Yer bilgisi: 3929 - 294618
Belge görüntüsü: 2
Belge özeti:
Mevcut Rum mektebinin resmi ruhsata bağlanması ve ayrıca iki ahşap oda yapılmasına ruhsat verilmesi.
Belge özetinde köy adı bu aktarımda belirtilmediği için, köy adı konusunda ayrıca belge görüntüsünün incelenmesi gerekir.
Gabriste Köyü – Rum İbtidai Mektebi
Miladî tarih: 1912
Hicrî tarih: 17 Cemaziyelevvel 1330
Kurum: ŞD.
Yer bilgisi: 2073 - 43
Belge görüntüsü: 18
Belge özeti:
Karacaabad kazasına bağlı Gabriste karyesindeki Rum İbtidai Mektebi'nin genişletilerek inşa edilmesi.
Bu kayıt, XX. yüzyılın başında köyde Rum cemaatine ait bir ilkokul bulunduğunu ve okulun kapasitesinin artırılması için inşaat yapıldığını göstermektedir.
KARACAOVA'DA TESPİT EDİLEN KÖYLER
Bu belgeler üzerinden şu köy ve yerleşim adları doğrudan tespit edilmektedir:
Köy / Yerleşim
Cemaat
Yapı / Konu
Miladî tarih
İslatina
Rum
Kilise
1873/74
Tekeli
Rum
Kilise
1873/74
Kostoryani
Rum
Kilise + mektep
1906
Terepete
Bulgar
Mektep
1909
Rodive-i Zir
Bulgar / cemaat
Kilise + mektep
1909–1910
Pazar
Bulgar
Mektep
1909
Sebıska
Bulgar
Mektep
1906
Bala
Bulgar
Mektep
1910
Yahova
Rum
Mektep
1910–1911
Peryovişte
Rum
Mektep
1910
Pojar
Bulgar
Mektep
1910
Gabriste
Rum
İbtidai mektep
1912
Bu belgelerin ortaya koyduğu tablo
Karacaabad/Karacaova sahasında Rum ve Bulgar cemaatlerinin ayrı ayrı eğitim ve ibadet kurumları oluşturduğu görülmektedir. Belgelerde yalnızca yeni bina yapımı değil; ruhsat, yeniden inşa, genişletme, yangın sonrası yeniden yapım, eğitim faaliyetinin yeniden başlatılması ve ruhsatsız yapıların resmileştirilmesi gibi çok farklı idari işlemler bulunmaktadır.
Özellikle Kostoryani olayı, dönemin Rum-Ortodoks Patrikhanesi ile Bulgar Eksarhlığı arasındaki cemaat bağlılığı mücadelesinin Karacaova köylerindeki kilise ve mekteplere doğrudan yansıdığını göstermektedir.
Ayrıca Rodive-i Zir, Bala, Yahova, Peryovişte, Pojar, Pazar, Terepete ve Gabriste gibi köylerin ayrı ayrı belgelerde geçmesi, Karacaova'nın eğitim ve dini hayatının köy bazında araştırılmasına imkân vermektedir.
@
KARACAABAD ÖĞRETMEN TAYİNLERİ
KARACAABAD ÖĞRETMEN TAYİNLERİ
📜 1901–1914 ARŞİV BELGELERİ
Karacaabad ve köylerinde 1901’den itibaren düzenli ibtidai mektepler bulunduğu arşiv belgeleriyle görülmektedir.
ÖĞRETMENLER VE KÖYLER Tırstenik/Trestenik, Gostolob, Gabrişte, Süren, Fuştan, Çernes, Drağman ve Kuzişte köylerinde görev yapan muallimler Maarif Nezareti kayıtlarına geçmiştir.
SAVAŞ VE ÖĞRETMEN GÖÇÜ 1913–1914 yıllarında savaş nedeniyle Karacaabadlı öğretmenlerin bir bölümü Dersaadet’e, ardından Sivas, Trabzon, Giresun, Ankara, Gümüşhane, Adana, Kastamonu, Karesi ve Bolvadin gibi Anadolu merkezlerine tayin edilmiştir.
BELGELERDE GEÇEN İSİMLER Mustafa Nuri Efendi, Hafız Ahmed Efendi, Ali Nihad Efendi, Hafız Mehmed Efendi, Yusuf Ziyaeddin Efendi, Hasan Fehmi Efendi, Ali Rıza Efendi, Refika Hanım ve İbrahim Edhem Efendi...
KADIN ÖĞRETMENLER 1914 tarihli kayıtta Karacaabad Karyesi Muallimesi Refika Hanım'ın Bolvadin'e tayini görülmektedir. Bu, Karacaabad'da kadın öğretmenlerin de görev yaptığını gösteren önemli bir kayıttır.
MAAŞ • HARCIRAH • HÜVİYET • AİLE Tayinlerin yanında öğretmenlerin maaşları, harcırahları, hüviyet belgeleri ve ailelerini eski görev yerlerinden getirmeleri de devlet kayıtlarında takip edilmiştir.
SONUÇ Bu belgeler yalnızca öğretmen tayinlerini değil, Karacaabad'dan Anadolu'ya gerçekleşen eğitimci göçünü ve savaş yıllarındaki insan hareketliliğini belgelemektedir.
📚 Bağımsız Araştırmacı Yazar
Hüsnü Yazıcı
#Karacaova #Karacaabad #KaracaovaKöyleri #Rumeli #Balkan #Selanik #Mübadele #OsmanlıArşivi #Maarif #Tarih #Öğretmenler #RumeliMuhacirleri
Belge No: 510-7
Belge Tarihi: Hicrî 5 Şevval 1332 – 22 Ağustos 1914
Kurum: MF.İBT. – Maarif Nezareti, Mekâtib-i İbtidâiye
Belge Metni:
Karacaabad'a bağlı Trestenik Karyesi muallimi iken Sivas Mekâtib-i İbtidâiyesine tayin edilen muallimin maaşı ile vazifesine hangi tarihte başladığının bildirilmesi istenmiştir.
Yorum:
Bu belge, Trestenik Karyesi İbtidai Mektebi mualliminin savaş şartları içerisinde Sivas'a tayin edildiğini ve yeni görev yerinde maaşının ve göreve başlama tarihinin resmî yazışmalarla takip edildiğini göstermektedir. Karacaabad'dan Anadolu'ya gerçekleşen öğretmen intikallerinin devlet tarafından kayıt ve maaş işlemleriyle birlikte yürütüldüğünü ortaya koyması bakımından önemlidir.
Belge No: 490-90
Belge Tarihi: Hicrî 6 Cemâziyelâhir 1332 – 24 Nisan 1914
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Kütahya İnas Mektebi'nin muallime-i ûlâ ve saniyeliğine Yanya Muallimesi Halide ve İbtidai Kısım Muallimesi Nazmiye Hanımların; Bolvadin birinci ve ikinci muallimeliklerine ise Selanik Karacaabad Karyesi Muallimesi Refika Hanım ile İskeçe Muallimesi Huriye Adviye Hanım'ın tayinleri yapılmıştır.
Yorum:
Bu kayıt, Karacaabad'da kadın öğretmenlerin de görev yaptığını açıkça göstermektedir. Selanik Karacaabad Karyesi Muallimesi Refika Hanım'ın Bolvadin'de görevlendirilmesi, savaş ve göç döneminde Karacaabad'ın eğitim kadrosunun Anadolu'ya aktarıldığını gösteren önemli bir belgedir.
Belge No: 490-54
Belge Tarihi: Hicrî 4 Cemâziyelâhir 1332 – 22 Nisan 1914
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Selanik mülhakatından Karacaabad'a bağlı Gabrişte Karyesi muallimi olup harb nedeniyle Adana Karaisalı Rüşdiyesi Muallimliği'nde istihdam edilen Yusuf Ziyaeddin Efendi'ye hangi tarihlerde maaş verildiğinin bildirilmesi istenmiştir.
Yorum:
Yusuf Ziyaeddin Efendi'nin Gabrişte Karyesi'nden Adana Karaisalı'ya gönderilmesi, Karacaabadlı muallimlerin savaş sebebiyle Anadolu'nun farklı bölgelerinde görevlendirildiğini göstermektedir. Maaş tarihinin ayrıca araştırılması ise bu tayinlerin idarî ve malî açıdan takip edildiğini ortaya koymaktadır.
Belge No: 489-54
Belge Tarihi: Hicrî 27 Rebîülâhir 1332 – 17 Mart 1914
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Edirne vilayeti İpsala kazasının Vakıf Mahallesi İbtidai Mektebi sabık Muallim-i Evveli Mustafa Efendi'nin Trabzon vilayeti Ulubey nahiyesinin Kızılin Karyesi İbtidai Mektebi Muallimliği'ne tayin edildiği, ancak havalenamesinin gönderilememesi nedeniyle vazifesinden ayrıldığı belirtilmiştir. Selanik vilayeti Karacaabad kazasına tabi Süren Karyesi İbtidai Mektebi sabık Muallimi Ali Nihad Efendi'nin de Giresun kazası Dereli Karyesi İbtidai Mektebi Muallimliği'ne tayin edildiği halde bir süre sonra maaşına karşılık bulunamadığından açıkta kaldığı ve birikmiş maaşlarının ödenmesi istenmiştir. Ayrıca Trabzon vilayeti dahilinde görev yapan Rumeli muhaciri muallimlerin, karşılığı bulunmayan maaşlarının emval-i umumiyeden ödenmesi ve Gümüşhane livasında görev yapan Rumeli muhaciri muallimlerin alacaklarının karşılanması için kararlar alındığı bildirilmiştir.
Yorum:
Bu belge, Rumeli'den Anadolu'ya gelen öğretmenlerin karşılaştıkları en önemli sorunlardan birini ortaya koymaktadır. Tayinin yapılmış olması, öğretmenin yeni görev yerinde maaş alabileceği anlamına gelmemekte; bütçe ve maaş karşılığı bulunmaması nedeniyle öğretmenler açıkta kalabilmektedir. Ali Nihad Efendi'nin Süren Karyesi'nden Giresun Dereli'ye tayini bu durumun Karacaabad açısından somut örneğidir.
Belge No: 476-99
Belge Tarihi: Hicrî 7 Safer 1332 – 27 Aralık 1913
Kurum: MF.İBT.
Görüntü: 17
Belge Metni:
Karacaabad'daki Tırstenik İbtidaisi Muallimi Hafız Ahmed Efendi'nin Kapinyan İbtidaisi Muallimliğine tayin edildiği sırada harb nedeniyle Dersaadet'e gelmek zorunda kaldığı ve münhal bir muallimlikte istihdam edilmesini talep ettiği belirtilmiştir.
Yorum:
Hafız Ahmed Efendi'nin tayin edildiği göreve gidemeden savaş sebebiyle İstanbul'a gelmesi, Karacaabad'daki öğretmenlerin savaş ortamında görev yerlerini terk etmek zorunda kaldıklarını göstermektedir. Belge, Tırstenik'teki eğitim kadrosunun savaştan doğrudan etkilendiğini ortaya koymaktadır.
Belge No: 471-86
Belge Tarihi: Hicrî 15 Muharrem 1332 – 7 Aralık 1913
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Gevgili'de muallim iken savaş sebebiyle Dersaadet'e gelen, Karacaabad'ın Fuştan Nahiyesi doğumlu Ali Rıza Efendi'nin Ankara Mekâtib-i İbtidâiyesinden birine tayin edildiği bildirilmiştir.
Yorum:
Ali Rıza Efendi'nin Fuştan Nahiyesi doğumlu olması, Karacaabad'ın yalnızca görev yapan öğretmenleriyle değil, burada doğmuş eğitim kadrosuyla da Anadolu'ya uzanan bir insan hareketliliği yaşadığını göstermektedir.
Belge No: 435-2
Belge Tarihi: Hicrî 13 Receb 1331 – 31 Mayıs 1913
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Selanik Valiliğince Dersaadet civarında bir muallimliğe tayini istenen, ancak Gümüşhane'ye tayin edilen Karacaabad kazasına bağlı Fuştan Nahiyesi Mekteb-i İbtidaisi Muallim-i Evveli Hasan Fehmi Efendi'nin isteği üzerine tayin işleminin ertelendiği bildirilmiştir.
Yorum:
Hasan Fehmi Efendi'nin Gümüşhane'ye tayin edilmesine rağmen Dersaadet civarında görev istemesi, savaş dönemindeki öğretmen tayinlerinde şahsî durumların da dikkate alındığını göstermektedir.
Belge No: 428-104
Belge Tarihi: Hicrî 10 Zilkade 1331 – 25 Eylül 1913
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Harb nedeniyle Dersaadet'e gelmek zorunda kalan ve Sivas Vilayeti dahilinde bir muallimlikte istihdam edilmek üzere tayin edilen Yenicevardar İbtidaiyesi Muallimi Abdülkadir Efendi ile Trabzon Vilayeti dahilinde istihdam edilmek üzere tayin edilen Karacaabad'ın Süren Karyesi Muallimi Ali Nihad Efendi'ye hüviyet vesikası verilmiş ve vilayet merkezine kadar harcırahları karşılanmıştır.
Yorum:
Ali Nihad Efendi'nin Süren Karyesi'nden Trabzon'a gönderilmesi, daha sonra Giresun-Dereli'ye tayin edilmesiyle birlikte değerlendirildiğinde, bir Karacaabad öğretmeninin savaş yıllarında geçirdiği tayin sürecini adım adım takip etmemize imkân vermektedir.
Belge No: 427-22
Belge Tarihi: Hicrî 29 Şevval 1331 – 15 Eylül 1913
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Harb nedeniyle Dersaadet'e hicret eden Selanik Karacaabad'da Tırstenik İbtidai Muallimi Mustafa Nuri Efendi ile Avrathisar'a tabi Durasanlı Karyesi İbtidai Muallimi Hüseyin Kami Efendi'nin Sivas dahilinde birer ibtidai mektebine tayinleri ve harcırahlarının ödenmesi kararlaştırılmıştır.
Yorum:
Mustafa Nuri Efendi'nin Tırstenik'ten Sivas'a gönderilmesi, Karacaabad öğretmenlerinin Anadolu'ya nakledilişinin açık örneklerinden biridir. Harcırah verilmesi, devletin bu tayinleri resmî bir iskân ve görev değişikliği süreci içerisinde yürüttüğünü göstermektedir.
Belge No: 429-17
Belge Tarihi: Hicrî 11 Cemâziyelâhir 1331 – 18 Mayıs 1913
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Karacaabad'a bağlı Gostolob Karyesi İbtidai Muallimi Hafız Mehmed Efendi'nin harb sebebiyle hicret ettiği ve Trabzon Vilayeti dahilindeki mekatib-i ibtidaiyeden birinde istihdam olunmak üzere tayin edildiği, kendisine vilayet merkezine kadar harcırah verilmesi kararlaştırıldığı bildirilmiştir.
Yorum:
Bu belge, Gostolob Karyesi'nde savaş öncesinde faal bir ibtidai mektebin bulunduğunu ve burada Hafız Mehmed Efendi'nin görev yaptığını göstermektedir. Savaş sebebiyle Gostolob'dan ayrılan muallimin Trabzon'a gönderilmesi, Karacaabad'ın eğitim kadrosunun Anadolu'ya aktarılmasının bir başka somut örneğidir.
Belge No: 248-76
Belge Tarihi: Hicrî 22 Zilkade 1327 – 1 Aralık 1909
Kurum: MF.İBT.
Belge Metni:
Selanik vilayeti dahilinde bulunan Karacaabad nahiyesine bağlı Çernes Karyesi Muallimliğine Ali Rıza Efendi'nin tayin edildiği ve memuriyetine başladığı, eski muallim Yusuf Cemal Efendi'nin ise izinli olarak mektepten ayrıldığı bildirilmiştir.
Yorum:
Bu kayıt, savaş yıllarından önce Karacaabad köylerindeki mekteplerin düzenli biçimde öğretmen değişiklikleriyle çalıştığını göstermektedir. Ali Rıza Efendi'nin göreve başlama tarihinin kayda geçirilmiş olması, Çernes Karyesi'ndeki eğitim faaliyetinin resmî olarak takip edildiğini ortaya koymaktadır.
Belge No: 313-85
Belge Tarihi: Hicrî 9 Rebîülâhir 1329 – 9 Nisan 1911
Kurum: MF.İBT.
Görüntü: 2
Belge Metni:
Selanik vilayetinde Karacaabad kazasına bağlı Dragoman Karyesi Muallimi Hafız İsmail Efendi'nin tercüme-i hâl varakası, vukuat cetveliyle birlikte Maarif makamına takdim edilmiştir.
Yorum:
Hafız İsmail Efendi'nin tercüme-i hâl ve vukuat cetvelinin hazırlanması, Karacaabad köylerinde görev yapan öğretmenlerin şahsî ve meslekî bilgilerinin merkezî Maarif teşkilatı tarafından kayda alındığını göstermektedir.
Belge No: 1047-5
Belge Tarihi: Hicrî 12 Rebîülevvel 1326 – 2 Nisan 1908
Kurum: MF.MKT.
Görüntü: 8
Belge Metni:
Karacaabad Kazası Drağman Karyesi İbtidai Mektebi Muallimliğine Selanik Darülmuallimin mezunu Hasan Tahsin Efendi'nin, Nevrekob Kazası Koztiçe Karyesi Muallimliğine de Mehmed İzzet Efendi'nin tayinleri yapılmıştır.
Yorum:
Hasan Tahsin Efendi'nin Selanik Darülmuallimin mezunu olması, Karacaabad'ın köy mekteplerinde öğretmenlik yapan kişiler arasında meslekî eğitim almış muallimlerin bulunduğunu göstermektedir. Bu kayıt, Karacaabad'daki ibtidai eğitimin merkezî bir öğretmen yetiştirme sistemiyle bağlantısını ortaya koymaktadır.
Belge No: 895-27
Belge Tarihi: Hicrî 23 Ramazan 1323 – 12 Kasım 1905
Kurum: MF.MKT.
Görüntü: 4
Belge Metni:
Prizrin'de Rum cemaatine ait harap olan mektebin arsasına Rum cemaatince yeni bir mektep yapılmasına izin verilmesi; Selanik vilayetinin Vodine ve Karacaabad kazalarındaki Rum mekteplerinde ruhsatsız yayınlar okutulmaması; İstarova Rum Mektebi Muallimi Todor Apostolof'un hareketlerinin takip edilmesi; Kosova'nın Prizrin Metropolidliği'ne bağlı mekteplerde görev yapan muallim ve muallimelerin şahadetname ve diplomalarının Maarif Müdürlüğü'ne tasdik ettirilmesi ve çeşitli gayrimüslim mekteplerinin ruhsatlandırılması hakkında yazışmalar yapılmıştır.
Yorum:
Bu belge doğrudan Karacaabad'ın Müslüman ibtidai mekteplerinden birinin öğretmen tayiniyle ilgili olmamakla birlikte, Karacaabad kazasındaki eğitim hayatının yalnızca Müslüman mekteplerinden ibaret olmadığını göstermektedir. Rum mekteplerinin de Maarif teşkilatı tarafından ruhsat, yayın ve öğretmen yeterliliği bakımından takip edildiği anlaşılmaktadır.
Belge No: 581-37
Belge Tarihi: Hicrî 10 Cemâziyelâhir 1319 – 3 Eylül 1901
Kurum: MF.MKT.
Görüntü: 40
Belge Metni:
Vodine kazasına bağlı Karacaabad Nahiyesi Yukarı Mahalle İbtidai Muallimliğine Mustafa Efendi'nin tayin edildiği bildirilmiştir.
Yorum:
Bu kayıt, Karacaabad Nahiyesi'ndeki ibtidai mekteplerde öğretmen tayinlerinin 1901 yılına kadar geriye götürülebildiğini göstermektedir. Yukarı Mahalle Mektebi, Karacaabad'ın eğitim teşkilatının erken dönem kayıtlarında yer alan mekteplerden biridir.
Belge No: 435-26
Belge Tarihi: Hicrî 14 Receb 1331 – 1 Haziran 1913
Kurum: MF.MKT.
Belge Metni:
Tikveş'te Nikotin Muallimi iken İstanbul'a hicret edip Karesi Mekâtib-i İbtidaiye Muallimliğine tayin edilen Ali Rıza Efendi'nin; Gevgili kazasının Boymiçe Karyesi Muallimi olup sonradan İstanbul'a hicret eden ve Hüdavendigar dahilindeki mekatib-i ibtidaiye muallimliğine tayin olunan Ali Rıza Efendi'nin; Drama Merkez İbtidaisi Muallimi iken İstanbul'a hicretle Ankara'ya tayin olunan Aydın Hulusi Efendi'nin; Karacaabad Muallimi iken İstanbul'a hicretle Kastamonu'ya tayin olunan Yusuf Ziya Efendi'nin ve Karacaabad'ın Kuzişte Mektebi Muallimi iken İstanbul'a hicretle Karesi'ye tayin olunan İbrahim Edhem Efendi'nin, ailelerini getirmek üzere eski görev yerlerine gitmelerine dair hüviyet vesikaları verilmiştir.
Yorum:
Bu kayıt özellikle önemlidir. Karacaabad Muallimi Yusuf Ziya Efendi'nin Kastamonu'ya, Kuzişte Mektebi Muallimi İbrahim Edhem Efendi'nin ise Karesi'ye tayin edildiği açıkça görülmektedir. Öğretmenlerin yalnızca kendilerinin değil, geride kalan ailelerinin de savaş ve göç şartlarında yer değiştirmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu durum Karacaabad'dan Anadolu'ya gerçekleşen öğretmen hareketinin aile ve toplum boyutunu da ortaya koymaktadır.
GENEL DEĞERLENDİRME
Bu arşiv belgeleri birlikte değerlendirildiğinde, Karacaabad kazası ve köylerinde 1901'den itibaren düzenli bir ibtidai mektep teşkilatının bulunduğu, 1908-1911 yıllarında Drağman, Çernes ve diğer köylerde öğretmenlerin resmî olarak tayin edildiği, savaş yıllarında ise bu eğitim kadrosunun büyük ölçüde Anadolu'ya dağıldığı görülmektedir.
Belgelerde adı geçen Tırstenik, Trestenik, Gostolob, Gabrişte, Süren, Fuştan, Çernes, Drağman ve Kuzişte gibi yerler, Karacaabad'ın eğitim tarihinin köy köy ortaya çıkarılması açısından son derece değerlidir.
Özellikle Mustafa Nuri Efendi, Hafız Ahmed Efendi, Ali Nihad Efendi, Hafız Mehmed Efendi, Yusuf Ziyaeddin Efendi, Hasan Fehmi Efendi, Ali Rıza Efendi, Refika Hanım ve İbrahim Edhem Efendi gibi isimler, Karacaabad'ın öğretmen kadrosunu ve savaş yıllarında yaşanan insan hareketliliğini kişisel isimler üzerinden takip etmemize imkân vermektedir.
Belgelerin en dikkat çekici ortak noktası, Karacaabad'daki muallimlerin savaş nedeniyle önce Dersaadet'e, ardından Sivas, Trabzon, Giresun, Ankara, Gümüşhane, Adana, Kastamonu, Karesi ve Bolvadin gibi Anadolu merkezlerine tayin edilmeleridir. Bu tayinler sırasında harcırah, maaş, hüviyet vesikası ve ailelerin getirilmesi gibi meseleler de Maarif Nezareti tarafından ayrı ayrı takip edilmiştir.
Bu nedenle söz konusu belgeler, yalnızca “öğretmen tayinleri” olarak değil, aynı zamanda Karacaabad'dan Anadolu'ya gerçekleşen eğitimci göçünün resmî belgeleri olarak değerlendirilmelidir.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
#karacaovaköyleri #karacaova #karacaabad #Rumeli #Balkan
FUŞTAN RÜŞDİYESİ VE MUALLİMLERİ
Karacaabad – Fuştan | Osmanlı Arşiv Belgeleri
DOSYA NO: MF.İBT. 345-65
TARİH: 19 Ekim 1911
ÖZET: Fuştan Rüşdiyesi Muallim-i Evvelliği için yapılan tayin işlemleri ve Abdullah Hilmi Efendi'nin görevlendirilmesi hakkında yazışma.
DOSYA NO: MF.İBT. 348-71
TARİH: 6 Kasım 1911
ÖZET: Karaferye Rüşdiyesi eski muallimi Abdullah Hilmi Efendi'nin Fuştan Rüşdiyesi Muallim-i Evvelliği'ne tayini.
DOSYA NO: MF.İBT. 407-10
TARİH: 20 Aralık 1912
ÖZET: Fuştan İbtidai Mektebi Muallimi Ali Rıza Efendi'nin imtihanı geçemediği için Rüşdiye muallimliğine tayin edilememesi.
DOSYA NO: MF.İBT. 420-77
TARİH: 2 Nisan 1913
ÖZET: Fuştan Rüşiyesi Muallim-i Evveli Abdullah Hilmi Efendi'nin savaş sebebiyle Trabzon'daki Şarla Rüşiyesi'ne tayini.
DOSYA NO: MF.İBT. 434-75
TARİH: 24 Haziran 1913
ÖZET: Fuştan İbtidai Mektebi Muallimi Hasan Fehmi Efendi'nin Gümüşhane'ye tayini ve Dersaadet'e yakın bir yerde görev istemesi.
DOSYA NO: MF.İBT. 471-86
TARİH: 28 Aralık 1913
ÖZET: Fuştan doğumlu Ali Rıza Efendi'nin savaş nedeniyle Ankara'daki bir İbtidai Mektebe tayini.
AÇIKLAMA – YORUM
Bu belgeler, Karacaabad kazasına bağlı Fuştan'da Osmanlı'nın son döneminde eğitim hayatının ve görev yapan muallimlerin izlerini açıkça ortaya koymaktadır.
Aynı zamanda Balkan Harbi ve savaşların, Fuştan ve çevresindeki eğitim kadrolarını ve insanların hayatlarını nasıl etkilediğini göstermesi bakımından önemlidir.
Arşiv belgeleri, geçmişimizin en sağlam tanıklarıdır.
Bağımsız Araştırmacı Yazar
Hüsnü Yazıcı
#karacaovaköyleri #karacaova #fuştan #mübadele #rumeli
KARACAOVA BÖLGESİ NOTYA KÖYÜ ÇATIŞMASI
(16 Kasım 1904 / 3 Teşrînisâni 1320)
🔴 OLAYIN ÖZETİ
Notya Müdürü Hasan Efendi, bir Harbiye talebesi, 15 asker, 1 jandarma süvarisi, Tahsildar Hasan Bey ve bölge halkından 2 kişiden oluşan heyet, Bulgar eşkıyası Yovan Kapdan'ın 150'den fazla çete mensubuyla şiddetli bir çatışmaya girmiştir.
🔴 ŞEHİTLERİMİZ
1 Mekteb-i Harbiye Talebesi
6 Asker
📜 Resmi Kayıt
DH.ŞFR. 337 - 1
✒️ Araştırmacı Notu (Hüsnü Yazıcı)
Çatışmanın elebaşı olan Yovan, daha sonra Fuştan köyünden Abdullah tarafından tek atışla etkisiz hale getirilmiştir. Bu tarihi olayın kahramanı Abdullah, 1924 mübadelesinde Sarıyer Bahçeköy'e iskân edilmiştir.
#Karacaova #karacaovaköyleri #mübadele #bahçeköy
SELANİK SANCAĞI KARACAOVA (KARACAABAD/MOGLENA) BÖLGESİNDE EVLÂD-I FÂTİHÂN İSKÂNI VE DEMOGRAFİK YAPI (11.–20. YÜZYILLAR)
Öz
Bu çalışma, Selanik Sancağı’na bağlı Karacaova/Karacaabad (Moglena) bölgesinde Bizans döneminden Lozan Mübadelesi’ne kadar uzanan Türk-Müslüman varlığını ve iskân süreçlerini inceler. Bizans kaynaklarında Peçenek ve Kuman topluluklarının yerleşimi, Osmanlı fethiyle birlikte Evlâd-ı Fâtihân, Yörük, Tatar, Konyar ve diğer Müslüman unsurların iskânı, 1530–1894 arası köy sayıları, 1720 Müdevver Defteri ve 1831 nüfus sayımı ışığında değerlendirilir. Son bölümde 1923 Lozan Mübadelesi’nin bölgedeki Türk-Müslüman nüfus üzerindeki etkisi ele alınır.
Anahtar Kelimeler: Karacaova, Karacaabad, Moglena, Evlâd-ı Fâtihân, iskân, Lozan Mübadelesi.
Giriş
Karacaova, Osmanlı Rumelisi’nde stratejik konumu nedeniyle hem askerî hem demografik açıdan önemli bir bölgeydi. Bu çalışmanın amacı, bölgedeki Türk-Müslüman varlığının tarihsel sürekliliğini tartışmak; iskân politikalarını, vergi statülerini ve kurumsal yapıyı arşiv belgeleriyle ortaya koymaktır. Yöntem olarak Bizans kronikleri, Osmanlı arşiv belgeleri, salnameler, nüfus defterleri ve sözlü tarih kaynakları kullanılmıştır. Sözlü kaynakların hatıra ve yanlılık taşıyabileceği unutulmamalıdır.
1. Bizans Döneminde Moglena ve Erken Türk Toplulukları
11. yüzyıldan itibaren Bizans kroniklerinde Moglena çevresinde Peçenek ve Kuman boylarının yerleştiği görülür. Anna Komnene[1] ve Zonaras[2], bu toplulukların varlığını kaydeder. 1184 tarihli Lavra belgesi[3] ise Kumanların Büyük Lavra Manastırı’na ait yaylaklarda hayvan otlattığını ve vergi ödediğini gösterir. Bu kayıt, bölgede Bizans idaresine tabi, yerleşik ve kayıt altında bir Türk topluluğunun varlığına işaret eder. Akdes Nimet Kurat[4], Osmanlıların 14. yüzyılda bölgeye ulaştığı sırada bu toplulukların Türk kimliklerini hâlâ korumakta olduğunu belirtmektedir. Ancak bu tespitin ihtiyatla değerlendirilmesi gerekir.
2. Osmanlı Fethi ve Evlâd-ı Fâtihân İskânı
Osmanlı fethinden sonra Karacaova, “Evlâd-ı Fâtihân” iskân politikası çerçevesinde Türk ve Müslüman unsurlarla yeniden şenlendirildi[5]. Gazi Evrenos Bey’in fetihleri sonrasında bölgeye Anadolu’dan Türkmen grupları, Rumeli içlerinden ise Müslüman nüfus sevk edildi. Bu iskânla hem askerî güvenlik sağlandı hem de tarımsal üretim artırıldı.
3. Osmanlı Döneminde İskân ve Demografik Yapı
Bölgeye yerleştirilen başlıca gruplar şunlardı:
· Konyar Türkmenleri: 16.–17. yüzyıllarda Konya ve Karaman çevresinden getirilen Konyar boyları. Anton Tuma[6], Die Türken in Europa adlı eserinde Karacaova ve çevresine Konyar Türklerinin yerleştirildiğini belirtir. M. Tayyib Gökbilgin[7] de bu iskân hareketini belgelemiştir.
· Evlâd-ı Fâtihân aileleri: Rumeli’ye geçen akıncı beylerinin ve gazilerin soyundan gelen imtiyazlı askerî-sosyal sınıflar.
· Balkan Müslümanları: Arnavut, Boşnak ve gulâm kökenli Müslüman unsurlar.
Nüfus ve Köy Verileri
Dönem Toplam Köy Evlâd-ı Fâtihân Köyü
1530 Yenice-i Vardar 40 —
1530 Vodina 32 —
1530 Olivir/Karacaova 24 —
1720 Karacaova 18 14
1894 Karacaabad 19 —
1720 Müdevver Defteri’ne göre Karacaova’daki 18 köyün 14’ü Evlâd-ı Fâtihân statüsündedir: Gustulüp, Fuştan, Prodrom, Kuzişen, Kırlat, İslatina, Nevahor, Ranislav, Gabrişte, İzvor, Novasel, Rujina, Severin ve İstranişte[8]. 1831 nüfus sayımı ise bölgede tarım ve ipek böcekçiliğiyle uğraşan yoğun bir Müslüman-Türk nüfusu belgeler[9].
1530-1720 yılları arasındaki değişim, bölgedeki köy sayısının 96’dan 146’ya çıkarak +50 yeni köy artışı kaydettiğini gösterir. Bu artış, sistemli Türk-Müslüman iskânının somut bir göstergesidir.
4. Askerî, Sosyal ve İdari Durum
Askerî Katkılar
Karacaova, Osmanlı ordusunun insan gücü ihtiyacını karşılamada önemli bir kaynak olmuştur. 1802 Mısır Seferi için bölgeden 500 asker sevk edilmiştir[10]. Balkan Savaşları öncesinde ise bölgeden 250 piyade asker talep edildiği kayıtlarda yer almaktadır.
Vodina Camii
Fatih Sultan Mehmed Han tarafından inşa ettirilen Vodina Camii, Osmanlı arşiv belgelerinde H.EUM.3.Şb 27/66 numara ile kayıtlıdır[11]. Padişah vakfiyesinde yer alan ve vakıf gelirleriyle desteklenen bu cami, yalnızca ibadet edilen dini bir mekân değil, Karacaova’daki Türk-Müslüman varlığının en somut sembolü olmuştur. Söz konusu tarihî yapı, 1919 yılında Yunan güçleri tarafından tahrip edilmiştir.
Eğitim, İslami Kurumlar ve Nişanlar
Osmanlı döneminde Karacaova’da inşa edilen camiler, medreseler ve ibtidai mektepler sayesinde dini, sosyal ve kültürel hayat tamamen Türk-İslam kimliğiyle yoğrulmuştur.
· Notya İbtidai Mektebi: 27 Temmuz 1893 tarihli belgeye (H.13-01-1311) göre, Notya köyünde padişahın bizzat maddi desteğiyle bir ibtidai mektep açılmış ve bu okula padişahın ismi verilmiştir[12].
· Mecidiye Nişanı: 20 Kasım 1892 tarihli belgeye (H.EUM.5.) göre, Notya köyünün ileri gelen şahsiyetlerinden Büyük Mustafa Bey ve Küçük Mustafa Bey, devlete ve bölgeye yaptıkları hizmetlerden dolayı Mecidiye Nişanı ile taltif edilmişlerdir[13].
· Öğretmen Tayinleri: 3 Aralık 1913 (MF.MKT.) tarihli belgeye göre Fuştanlı muallim Ali Rıza Efendi Ankara’ya tayin edilmiştir. Gabrişte Köyü’nden Muallim Yusuf Ziyaeddin Efendi Adana Karaisalı Rüştiyesi’ne atanmıştır. Gastelop Köyü halkı, Mahmud oğlu Hüseyin Efendi’nin yeniden muallim olarak köylerine atanması yönünde resmî talepte bulunmuştur[14].
5. Sözlü Tarih Işığında Bölge
Sözlü kaynaklar, bölgedeki Türk varlığının gündelik hayatını yansıtır:
· Süleyman Ilgaz (1900, Gustulup): “Gustulup tamamen bir Türk köyüydü. Köyümüzde camimiz, medresemiz ve değirmenimiz vardı. Hasan, Mehmet ve Muhammed hocalar bizlere Kur’an-ı Kerim öğretirdi. Durumumuz oldukça iyiydi, zengindik.”[15]
· Ali Solmaz (1898, Kapiyani): “Bin hanelik köyümüzün tamamı Türklerden oluşuyordu. Sadece 40–50 hane kadar Hristiyan (Rum, Bulgar ve Roman) nüfus vardı. Onlar bize ‘ağa’ der, yanımızda işçi olarak çalışırlardı.”[16]
· Abdullah Arıç (1894, Fuştan): “Fuştan, yaklaşık 500 hanelik bir Türk köyüydü. Nahiye müdürümüz, Mustafa Kemal Atatürk’ün eniştesi Ohrili Faik Bey’di. Yunan çeteleri çevre köyleri yaktığında, biz bu acı olayları tepelerden korkuyla izledik.”[17]
Bu anlatımlar değerli olmakla birlikte, hatıra kaynaklarının abartı ve seçici hatırlama içerebileceği göz önünde tutulmalıdır.
6. Lozan Mübadelesi ve Dilsel Kimlik
30 Ocak 1923 tarihli Lozan Mübadelesi Protokolü[18] uyarınca Karacaova’daki Türk ve Müslüman nüfus Türkiye’ye göç etti. Bölge Türkleri ana dil olarak Türkçe konuşmakla birlikte, yerel Slav dilli halkla iletişim için Makedonca’nın Karacaova’ya özgü bir ağzını da kullanıyordu. Bu ağız, günümüzdeki standart Makedoncadan ve standart Bulgarcadan farklı özellikler gösteren tarihî bir yapıya sahipti. Hamdi Bey’in 1923 tarihli raporuna göre Vodina ve Karacaova’da 25.000 Türk nüfusunun 9.140’ı yardıma muhtaçtı[19].
Sonuç
Karacaova/Karacaabad, Bizans döneminden itibaren Türk topluluklarının yerleştiği; Osmanlı döneminde ise Evlâd-ı Fâtihân iskânı, vakıf kurumları ve eğitim yapılarıyla Türk-Müslüman kimliğin güçlendiği bir bölge olmuştur. 1923 Lozan Mübadelesi ile bu sosyo-kültürel miras Anadolu’ya taşınmış, bölgedeki Türk varlığı yeni bir döneme girmiştir.
Kaynakça
[1] Anna Komnene. Alexiad. Çev. E.R.A. Sewter. London: Penguin, 2003.
[2] Zonaras, Ioannes. Epitome Historiarum. Bonn: Weber, 1897.
[3] Lavra Belgesi, 1184 (I. Andronikos Komnenos’un prostaxis belgesi).
[4] Akdes Nimet Kurat. Peçenek Tarihi. Ankara: TTK, 1937.
[5] Halil İnalcık. Osmanlı’da Devlet, Hukuk, Adalet. İstanbul: Kronik, 2016.
[6] Tuma, Anton. Die Türken in Europa.
[7] Gökbilgin, M. Tayyib. Rumeli’de Yörükler, Tatarlar ve Evlâd-ı Fâtihân. İstanbul: İÜEF, 1957.
[8] Kayapınar, Levent. “Selanik Vilayeti ve Evlâd-ı Fâtihân”, Mübadil Kentler: Yunanistan, Lozan Mübadilleri Vakfı Yayınları, İstanbul, 2012, s. 48-106.
[9] Yazıcı, Hüsnü. Karacaova/Karacaabad 1831 Yılı Nüfus Defteri. İstanbul: Yazar Yayınları, 2023.
[10] T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA), C..AS.. 942–40871.
[11] BOA, H.EUM.3.Şb 27/66.
[12] BOA, H.13-01-1311.
[13] BOA, H.EUM.5.
[14] BOA, MF.MKT.
[15] Özsoy, İskender. İki Vatan Yorgunları: Mübadele Acısını Yaşayanlar. İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 2003.
[16] A.g.e.
[17] Tercüman Gazetesi, Abdullah Arıç Röportajı.
[18] Lozan Mübadelesi Protokolü, 1923.
[19] “Hamdi Bey’in Raporuna Göre Lozan Mübadelesi Öncesinde Yunanistan’daki Türklerin Durumu”, Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi.
Ekler
Ek 1: Karacaova, Vodina, Yenice-i Vardar ve köylerini gösteren tarihî harita.
Ek 2: 1530, 1720, 1831 ve 1894 verilerini karşılaştıran geniş tablo.
Ek 3: BOA belgelerinden tıpkıbasım ve transkripsiyon örnekleri.
---
Bu çalışma, Karacaova bölgesinin tarihsel demografik yapısını arşiv belgeleri ve sözlü tarih kaynakları ışığında ortaya koymaktadır. Bölgenin Türk-Müslüman kimliği, yüzyıllar boyunca korunmuş ve 1923 Lozan Mübadelesi ile Anadolu’ya taşınarak yaşatılmaya devam etmiştir.
Karacaova Bölgesi Üzerine Yanlış Kurgulanan Tarih Anlatılarına Dair
Bağımsız Araştırmacı-Yazar Hüsnü Yazıcı
Karacaova bölgesi, Osmanlı öncesi dönemde Balkanlara yerleşen Peçenek, Kuman ve Uz gibi Türk topluluklarının bıraktığı izlerle; Osmanlı'nın iskân politikaları sonucu bölgeye yerleşen Evlad-ı Fatihan, Yörük, Tatar, Konyar unsurları ile yerel Balkan halklarının uzun süreli bir arada yaşamasının ürünüdür. Bölgede görülen dil ve kültür birliği, ortak bir soy kökeninden değil, yüzyıllara yayılan bu ortak yaşamdan doğmuştur. Etnik köken ile dilsel/kültürel birlikteliği birbirinin yerine koymak, bölge tarihini anlamada temel bir yanılgıdır.
Kaynaklar:
Bizans kronikleri: Ioannes Zonaras, Anna Komnene
Osmanlı arşiv belgeleri: 1720 tarihli müdevver defteri, 1831 nüfus defteri
1924 tasfiye talepnameleri
İskender Özsoy'un Karacaova mübadilleriyle yaptığı sözlü tarih röportajları
Akdes Nimet Kurat, Peçenekler
M. Tayyib Gökbilgin, Rumeli'de Yörükler, Tatarlar ve Evlad-ı Fatihan
Johann Georg von Hahn
Anton Tuma, Die Türken in Europa
Otto Liman von Sanders
Levent Kayapınar'ın ilgili makaleleri
Hüsnü Yazıcı'nın nüfus sayımları üzerine çalışmaları
Uydurma Tarihe Belge Ekleyenlerin Dayandığı Kaynaklar Üzerine Bir Eleştiri
Yabancı Seyyahlar
Rumeli'yi gezen yabancı seyyahların notları, çoğunlukla masum birer gezi izlenimi değildi. Bu metinler; siyasi, askerî ve misyoner amaçlarla toplanmış bir tür istihbarat niteliği taşıyordu. Köyler ve halklar yerinde tarafsız bir gözlemle değil, seyyahın bağlı olduğu devletin çıkarlarına uygun biçimde sınıflandırılıp kayda geçirildi. Bu yüzden seyyah metinleri, dönemin güç mücadelelerinden bağımsız, nötr kaynaklar olarak okunamaz; her biri kendi bağlamıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Haritalar
yüzyıl sonu ile 20. yüzyıl başında hazırlanan Rumeli haritaları da bilimsel merakın değil, toprak ve nüfuz mücadelesinin ürünüydü. Balkanlar'daki devletler ve büyük güçler, bir bölgeyi kendi hakimiyet iddialarına dayanak yapabilmek için, o bölgenin nüfus çoğunluğunu kendi milletlerinden gösterme eğilimindeydi. Sonuç olarak aynı köy, farklı haritalarda farklı etnik kimliklerle işaretlenebildi. Haritalar burada bilimsel belge değil, siyasi ve askerî iddiaların bir aracı olarak işlev gördü.
#Karacaova #Karacaabad #bursa #Ankara #mübadil #mübadele #rumeli #karacaovamübadiltorunları #selanik #izmir #Edirne #Balıkesir #lozanvakfı #istanbul #iskan
BAHÇEKÖY’DEN DÜNYA KÜTÜPHANELERİNE UZANAN BİR ARAŞTIRMA YOLCULUĞU
Benim için tarih, yalnızca geçmişte yaşanmış olayların anlatılması değildir. Tarih; insanın yaşadığı yeri, ailesini, köyünü, toprağını, göçünü, mübadelesini ve geride bıraktığı izleri belgelemekle başlar.
Yıllar önce Bahçeköy'ün geçmişini araştırmaya başladığımda elimde büyük arşivler, üniversitelerin imkânları veya profesyonel bir araştırma ekibi yoktu. Elimde ailelerden dinlediğim bilgiler, yaşlıların hafızasında kalan isimler, köy hikâyeleri, eski belgeler ve kaybolmadan önce kayıt altına alınması gerektiğine inandığım bir tarih vardı.
Bu düşünceyle başladığım çalışmalar zaman içerisinde Bahçeköy'den Sarıyer'e, Sarıyer'den Selanik Karacaova'ya, Karacaova'dan Osmanlı nüfus defterlerine uzanan geniş bir araştırma haline geldi.
Bugün geriye dönüp baktığımda, yazdığım kitapların yalnızca kendi kütüphanemde veya birkaç yerel okuyucunun elinde kalmadığını görmek benim için ayrı bir anlam taşıyor. Eserlerimin dünyanın farklı üniversite kütüphanelerinin kataloglarında kayıt altına alınmış olması, benim açımdan bu çalışmaların kalıcı birer tarih belgesine dönüşmesi bakımından önemlidir.
“Dünden Bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü”
2013 yılında Ankara'da Sage Yayıncılık tarafından yayımlanan “Dünden Bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü: Mübadelenin Selanik Kazası Karacaova Bölgesi” adlı kitabım 79 sayfadan oluşmaktadır. Kitapta fotoğraf ve görseller de bulunmaktadır. ISBN numarası 9786054738243'tür. �
Holdings_ Dünden bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü _ __ Kütüphane Kataloğu.PDF
Bu kitabın bugün ulaştığı yerler, benim için çalışmanın en dikkat çekici sonuçlarından biridir.
Kitap Princeton Üniversitesi Kütüphanesi kataloğunda ISBN numarasıyla kayıtlıdır. Katalogda eser tek kayıt olarak görülmekte ve fiziksel nüshanın mevcut olduğu belirtilmektedir. Kayıtta kitabın çağrı numarası da DR738 .5 .S37 Y2 2013 olarak verilmiştir. �
ISBN_9786054738243 - Princeton Üniversitesi Kütüphanesi Kataloğu Arama Sonuçları(1).PDF
University of Washington kütüphane sisteminde de aynı eser kayıtlıdır. Kitabın Suzzallo ve Allen Kütüphanelerinde bulunduğu ve DR738.5.S37 Y39 2013 sınıflandırmasıyla raflarda yer aldığı görülmektedir. �
PrimoVeNde.PDF
Benim için özellikle anlamlı olan kayıtlardan biri de University of Chicago Library kataloğudur.
Chicago Üniversitesi kaydında kitabımın yazarı Hüsnü Yazıcı, 1964- olarak belirtilmiş; yayınevi, yayın yılı, sayfa sayısı ve fiziksel özellikleri ayrıntılı şekilde kayda geçirilmiştir. Kitap Türkçe, 79 sayfa ve fotoğraf/görseller içeren bir çalışma olarak tanımlanmaktadır. �
Holdings_ Dünden bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü _ __ Kütüphane Kataloğu.PDF
Daha önemlisi, Chicago kataloğunda kitabın konu başlıkları arasında Sarıyer tarihi, Edessa tarihi, Selanik tarihi, Türklerin ve Yunanlıların 20. yüzyıldaki nüfus transferleri bulunmaktadır. Kitabın bibliyografik kaynakça içerdiği de katalog kaydında belirtilmektedir. �
Dünden bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü _ mübadelenin Selanik kazası Karacaova bölgesi - Catalog - UW-Madison Libraries.PDF
Bu ayrıntı benim için önemlidir. Çünkü Bahçeköy'den hareket ederek hazırladığım bir çalışmanın, uluslararası bir üniversite kütüphanesinin katalog sisteminde yalnızca “Bahçeköy kitabı” olarak değil; Sarıyer, Selanik, Edessa ve mübadele-nüfus hareketleri tarihiyle ilişkili bir kaynak olarak sınıflandırılması, araştırmanın ulaştığı boyutu göstermektedir.
University of Toronto'daki kayıtlar
University of Toronto Libraries kataloglarında da kitabımın kaydı bulunmaktadır. Toronto kaydında eser 2013 tarihli olarak gösterilmekte ve Downsview'deki University of Toronto Library koleksiyonunda bulunduğu belirtilmektedir. �
LibrarySearch - isbn,exact,9786054738243.PDF
Fakat Toronto'daki araştırma benim açımdan bununla sınırlı değildir.
Aynı katalogda daha sonraki çalışmalarım olan:
“Selanik Karacaova Bölgesi: Mübadelede Köylerinden Gelen Ailelere”
ve
“Selanik Karacaabad/Karacaova Bölgesi 1831-1904 Nüfus Defterleri”
adlı eserlerim de kayıtlıdır. İlk eser 2016 yılında Sage Yayıncılık tarafından, ikinci eser ise 2016 yılında Adaçayı tarafından yayımlanmış olarak gösterilmektedir. �
LibrarySearch - Hüsnü yazıcı.PDF
Benim araştırma çizgim açısından bu iki kitap, ilk çalışmamın devamıdır.
Önce Bahçeköy'ün geçmişini araştırdım.
Sonra Bahçeköy'e gelen ailelerin nereden geldiğini araştırdım.
Bu araştırma beni Selanik Karacaova bölgesine götürdü.
Ardından Karacaova'nın köylerini, ailelerini ve nüfus kayıtlarını araştırmaya başladım.
Sonunda araştırma 1831-1904 Osmanlı nüfus defterlerine kadar uzandı.
Yani kitaplarım birbirinden kopuk çalışmalar değildir. Birbirinin devamı niteliğinde, yıllar içerisinde genişleyen bir araştırma zinciridir.
De La Salle-College of Saint Benilde
Eserimin bir başka kaydı De La Salle-College of Saint Benilde kütüphane sistemindedir.
Burada kitap 2013 tarihli eBook olarak görünmektedir. Ankara, Sage Yayıncılık bilgileri verilmiş, yazar olarak Hüsnü Yazıcı kaydedilmiş ve eserin elektronik erişim seçeneği bulunduğu belirtilmiştir. �
bn_9786054738243 _ Search _ De La Salle-College of Saint Benilde.PDF
Bu kayıt benim açımdan ayrıca önemlidir. Çünkü çalışmanın yalnızca fiziksel kitap olarak değil, elektronik ortamda da uluslararası kütüphane sistemlerinde yer aldığını göstermektedir.
Karacaova ve 1831-1904 nüfus defterleri
Benim için araştırmanın en önemli aşamalarından biri, Selanik Karacaabad/Karacaova Bölgesi 1831-1904 Nüfus Defterleri üzerine yaptığım çalışmadır.
Çünkü nüfus defterleri yalnızca isimlerden ibaret değildir.
Bir defterin içinde bir ailenin adı vardır.
Bir köyün adı vardır.
Babanın adı vardır.
Oğulların isimleri vardır.
Yaşlar vardır.
Aile bağları vardır.
Bazen bir ailenin birkaç kuşak boyunca takip edilebilmesini sağlayacak bilgiler vardır.
Dolayısıyla nüfus defterlerini araştırmak, benim için yalnızca Osmanlıca yazılmış eski belgeleri okumak değil; mübadeleyle yer değiştiren insanların geride bıraktıkları hayatın izlerini yeniden ortaya çıkarmak anlamına gelmektedir.
Bu nedenle çalışmalarımın Binghamton Üniversitesi'nde yürütülen Osmanlı demografisi, sosyal ve aile tarihi araştırmalarıyla aynı geniş araştırma alanına temas etmesini ayrıca anlamlı buluyorum.
Binghamton University, SUNY bünyesindeki Center for Middle East and North Africa Studies (CMENAS) içerisinde Ottoman Demographic, Social & Family History Research Group faaliyet göstermektedir. Bu araştırma grubu, Osmanlı demografik, sosyal ve aile tarihine ilişkin kayıtları araştırmayı, erişilebilir hale getirmeyi ve nüfus defterlerini indekslemeyi amaçlayan uluslararası bir çalışma yürütmektedir. Grup, FamilySearch International, InfoScribe ve Orient-Institut Istanbul ile de ortaklıklar geliştirmiştir. �
oedemography.org
Binghamton Üniversitesi'nin kendi araştırma raporunda da bu çalışmanın, Osmanlı nüfus kayıtlarının indekslenmesi, kataloglanması ve İngilizceye aktarılması yoluyla geniş bir araştırmacı ve kamu kitlesinin erişimine açılmasını hedefleyen bir dijital ve kamusal tarih projesi olduğu belirtilmektedir. �
binghamton.edu
Benim yıllardır yaptığım Karacaova, Karacaabad, mübadele aileleri ve Osmanlı nüfus defterleri araştırmasının konusu da tam olarak bu tarih alanıyla kesişmektedir.
Bu nedenle benim için Bahçeköy'den başlayan araştırmanın bugün Osmanlı demografisi, aile tarihi, nüfus kayıtları ve mübadele araştırmaları yapan uluslararası akademik çevrelerle aynı zeminde anılması ayrıca değerlidir.
Araştırmanın ulaştığı yer
Bugün elimdeki katalog kayıtlarına baktığımda şunu görüyorum:
Bir kitap Princeton'da kayıtlı.
Bir başka üniversite sisteminde Washington'da raflarda.
Chicago Üniversitesi kitabı Sarıyer, Selanik, Edessa ve Türk-Yunan nüfus transferleriyle ilişkili tarihsel konu başlıkları altında sınıflandırmış.
Toronto Üniversitesi ise yalnızca ilk kitabımı değil, Karacaova ve 1831-1904 nüfus defterleri üzerine sonraki çalışmalarımı da kataloglamış.
De La Salle-College of Saint Benilde ise eserin elektronik kaydını bulunduruyor. � � � �
ISBN_9786054738243 - Princeton Üniversitesi Kütüphanesi Kataloğu Arama Sonuçları(1).PDF
PrimoVeNde.PDF
Dünden bugüne Sarıyer'in Bahçeköyü _ mübadelenin Selanik kazası Karacaova bölgesi - Catalog - UW-Madison Libraries.PDF
LibrarySearch - Hüsnü yazıcı.PDF
Ben bu sonuçları bir övünme vesilesi olarak görmüyorum.
Benim için asıl mesele şudur:
Bir zamanlar Bahçeköy'de yaşlılardan dinlenen aile hikâyeleri, bugün dünyanın farklı yerlerindeki kütüphanelerin kataloglarında araştırılabilir bir kayda dönüşmüştür.
Benim yazarlık anlayışımın temelinde de bu vardır.
Unutulmaması gerekeni yazmak.
Kaybolmakta olanı belgelemek.
Bir ailenin hikâyesini gelecek kuşağa taşımak.
Bir köyün adını tarihten silinmeden kayda geçirmek.
Mübadeleyle yerinden edilen insanların izlerini takip etmek.
Bahçeköy'den başlayan bu yolculuk beni önce Sarıyer'e, sonra Selanik Karacaova'ya, oradan Osmanlı nüfus defterlerine götürdü.
Bugün ise bu çalışmaların izleri Türkiye sınırlarının dışındaki üniversite kütüphanelerinin kataloglarında da görülmektedir.
Benim için bunun en güzel tarafı şudur:
Ben Bahçeköy'ün tarihini yazarken aslında yalnızca geçmişi anlatmadım; Bahçeköy'ün hafızasını geleceğin araştırmacılarına bırakacak bir arşiv oluşturmaya çalıştım.
Ve inanıyorum ki, bir yerin tarihini yazmanın en doğru yolu, önce o yerin insanlarının hafızasına sahip çıkmaktır.
Hüsnü Yazıcı
Karacaova; Osmanlı öncesinde Peçenek, Kuman ve Uz gibi Türk toplulukları ile Makedon, Bulgar, Ulah, Sırp, Arnavut, Rum ve diğer Balkan halklarının yaşadığı; Osmanlı döneminde ise Evlad-ı Fatihan, Yörük, Tatar ve Konyarların iskânıyla şekillenen çok katmanlı bir coğrafyadır.
Bölgede oluşan dil birliği, tek bir kökenden değil, yüzyıllar süren ortak yaşam ve kültürel etkileşimden doğmuştur.
Kaynaklar: Bizans kronistleri ve kilise tarihçileri, Osmanlı arşivleri, tasfiye talepnameleri, müdevver defterleri ve nüfus sayımları.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
BAHÇEKÖY VE BELGRAD'IN TARİHİ
Bahçeköy'ün tarihini anlatırken Belgrad Köyü'nü anlatmadan geçmek mümkün değildir. Çünkü bugünkü Bahçeköy'ün geçmişi, Belgrad Ormanı'nın içinde kurulmuş olan eski Belgrad Köyü ile doğrudan bağlantılıdır. Bu nedenle Bahçeköy'ün tarihini anlamak için önce Belgrad Köyü'nün nasıl ortaya çıktığına, ormanla ve İstanbul'un su kaynaklarıyla nasıl bir bağ kurduğuna bakmak gerekir.
Belgrad Köyü'nün geçmişi Osmanlı dönemine kadar uzanmaktadır. Kanuni Sultan Süleyman'ın 1521 yılında Belgrad Seferi'nden dönüşünde beraberinde getirdiği Sırp esirlerin İstanbul'un kuzeyindeki ormanlık bölgeye yerleştirilmesiyle burada bir yerleşim meydana geldiği ve zamanla bu yerleşimin Belgrad Köyü olarak anıldığı kabul edilmektedir. Köyün çevresindeki geniş ormanlık alan da Belgrad Ormanı adıyla anılmaya başlamıştır. Sarıyer Belediyesi'nin tarihî anlatımında da Belgrad Köyü'nün bu şekilde oluştuğu ve köy halkının İstanbul'un su kaynaklarının korunmasında görev aldığı belirtilmektedir.
Belgrad Köyü'nün bulunduğu yer sıradan bir ormanlık alan değildi. İstanbul'un su ihtiyacının karşılanmasında büyük öneme sahip kaynaklar bu bölgede bulunuyordu. Zaman içerisinde dereler, su yolları ve bentler yapılmış, İstanbul'a su taşıyan büyük bir sistem meydana getirilmiştir. Bu nedenle Belgrad Ormanı'nın korunması devlet açısından daima önemli olmuştur.
Ancak zaman içerisinde köylerin su havzalarına ve bentlere yakınlığı sorun hâline gelmiştir. Köylerin günlük hayatı, hayvanları, atıkları ve tarımsal faaliyetleri su kaynaklarının temizliği açısından tehlike oluşturuyordu. Özellikle 19. yüzyılın sonlarında İstanbul'un içme suyu ve halk sağlığı meselesi daha fazla önem kazanmıştır.
1894 yılına gelindiğinde Belgrad Köyü'nün taşınması gündeme gelmiş ve köyün bulunduğu yerden kaldırılması kararlaştırılmıştır. Akademik çalışmalarda Belgrad ve Kömürcü köylerinin kaldırılarak başka bir yere nakledildiği, Bahçeköy'deki taşınma sürecinin ise ayrı bir şekilde ve aşamalı olarak yürütüldüğü belirtilmektedir. Bu süreçte amaç, özellikle İstanbul'un içme suyunu sağlayan bent havzalarını korumaktı.
Belgrad Köyü'nün eski yerinden taşınmasıyla birlikte bugünkü Bahçeköy'ün bulunduğu bölgenin önemi arttı. Yeni yerleşim zaman içerisinde Bahçeköy adıyla anılmaya başladı. Böylece eski Belgrad Köyü'nün tarihi ile bugünkü Bahçeköy'ün tarihi birbirine bağlandı.
YENİÇERİLER VE BELGRAD ORMANI
Belgrad Ormanı'nın tarihinde ayrıca Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması döneminde yaşanan olayların da ayrı bir yeri vardır.
1826 yılında Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasıyla İstanbul'da büyük bir karışıklık yaşanmış, kaçan bazı yeniçerilerin Belgrad Ormanı'na sığındığı anlatılmıştır. Sık ormanlık alan, saklanmak için uygun olduğundan bazı grupların burada barındığı ve devlet kuvvetlerinin onları takip ettiği aktarılmaktadır.
Belgrad Ormanı'nda yaşanan bu olaylar, ormanın sadece ağaçlardan ve su kaynaklarından oluşan bir alan olmadığını, Osmanlı tarihinin önemli olaylarına da sahne olduğunu göstermektedir.
Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması ve ardından Belgrad Ormanı'nda yaşanan hadiseler, İstanbul'un kuzeyindeki bu ormanların devlet açısından ne kadar önemli ve stratejik olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır.
BAHÇEKÖY'ÜN ESKİ YERİNDEN BUGÜNKÜ YERİNE GELİŞİ
Bahçeköy'ün bugünkü yerleşim düzeninin temeli 19. yüzyılın sonlarında atılmıştır. İstanbul'un su kaynaklarının korunması amacıyla eski yerleşimlerin kaldırılması ve yeni yerleşim alanlarına taşınması, Bahçeköy'ün tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biridir.
Yeni yerleşimle birlikte Bahçeköy zaman içerisinde kendi sosyal ve ekonomik hayatını oluşturmuştur. Orman köyü olmasının yanında bağları, bostanları, bahçeleri ve özellikle kokulu çilekleriyle tanınmıştır.
Ari Çokona'nın 20. yüzyılın başlarındaki Rum yerleşimlerini anlatan çalışmasında Bahçeköy; Belgrad Köyü'nün güneydoğusunda, ormanlarla çevrili verimli bir ovanın ortasında bulunan bir yerleşim olarak anlatılmaktadır. Köyün yakınlarında üç bent bulunduğu, bunların en büyüğünün Sultan Mahmud tarafından yaptırılan Yeni Bent olduğu; Bahçeköy'ün bağları, bostanları ve kokulu çilekleriyle meşhur olduğu belirtilmektedir.
Aynı kaynakta Bahçeköy'de Ayios Dimitrios adına vakfedilmiş bir kilisenin yanı sıra bir erkek ve bir kız okulunun bulunduğu ve 1914 yılında köyün 250 hane olduğu belirtilmektedir.
Bu bilgiler bize Bahçeköy'ün 20. yüzyılın başlarında sadece küçük bir orman köyü olmadığını, ekonomik ve sosyal hayatı gelişmiş, eğitim kurumları ve ibadethanesi bulunan önemli bir yerleşim olduğunu göstermektedir.
BAHÇEKÖY CAMİİ VE KİLİSEDEN CAMİYE DÖNÜŞEN YAPI
Bahçeköy'ün tarihindeki önemli yapılardan biri bugün cami olarak kullanılan eski kilisedir.
Kaynaklara göre bu yapı 20. yüzyılın başlarında kilise olarak yapılmış ve 1923 yılına kadar Rum cemaati tarafından kullanılmıştır. Mübadeleyle Rum nüfusun Yunanistan'a gönderilmesinden sonra yapı bir süre boş kalmış; daha sonra depo ve okul gibi farklı amaçlarla kullanılmış ve 1977 yılında camiye dönüştürülmüştür.
Bahçeköy Camii'nin geçmişi bu nedenle köyün mübadele öncesi Rum tarihinin de bir parçasıdır. Bugün cami olarak kullanılan yapı, aslında Bahçeköy'de yaşamış Rumların ibadet ettiği dönemin sessiz bir tanığıdır.
Fakat mübadele ile Bahçeköy'e gelen Türkler kendi ibadet ihtiyaçlarını da karşılamak zorundaydı. Selanik'ten gelen mübadillerin kurduğu yeni hayatla birlikte köyde yeni bir cami ihtiyacı doğmuş ve köy halkının gayretiyle ibadet hayatı yeniden şekillenmiştir.
Benim için Bahçeköy Camii'nin tarihi yalnızca bir yapının tarihi değildir. O yapı, Bahçeköy'ün Rum döneminden Türk mübadiller dönemine geçişinin de önemli tanıklarından biridir.
1924 MÜBADELESİ VE BAHÇEKÖY'ÜN YENİDEN KURULUŞU
Bahçeköy tarihindeki en büyük değişimlerden biri hiç şüphesiz 1924 mübadelesidir.
Lozan Antlaşması çerçevesinde gerçekleştirilen Türk-Yunan nüfus mübadelesi sonucunda Bahçeköy'de yaşayan Rum halkı Yunanistan'a gönderilmiş, Selanik ve çevresinden gelen Müslüman Türk mübadiller ise Bahçeköy'e iskân edilmiştir. Sarıyer Belediyesi'nin tarih anlatımında da 1924 mübadelesinden sonra Selanik'ten gelen Türklerin Bahçeköy'e yerleştirildiği belirtilmektedir.
Benim araştırmalarıma göre Bahçeköy'e gelen kurucu mübadil ailelerin önemli bölümü Selanik Sancağı'nın Vodina ve Karacaova bölgesindeki köylerden gelmiştir. Bu aileler arasında Gustulüp ve Fuştan köylerinden gelenler de bulunmaktadır.
Benim ailem de 1924 yılında Selanik Sancağı'na bağlı Karacaova bölgesinden Bahçeköy'e gelen mübadil ailelerden biridir. Bu nedenle Bahçeköy'ün mübadele tarihini yalnızca bir tarih konusu olarak değil, ailemin ve burada yaşayan birçok ailenin hayat hikâyesinin bir parçası olarak araştırıyorum. Kendi yayımladığım çalışmalarda da Bahçeköy'e gelen kurucu ailelerin ve geldikleri köylerin izlerini arşiv belgeleri ve aile bilgileriyle ortaya koymaya çalıştım.
1924 yılında Bahçeköy'e gelen bu aileler, boşalan köyde yeni bir hayat kurdular. Evlerini, tarlalarını, bahçelerini ve aile düzenlerini yeniden oluşturdular. Yanlarında sadece birkaç eşya değil, doğdukları toprakların kültürünü, geleneklerini, yemeklerini, türkülerini ve hatıralarını da getirdiler.
Böylece Bahçeköy'de yeni bir dönem başladı.
Rumların yaşadığı eski Bahçeköy, mübadeleden sonra Selanik'ten gelen Türk mübadillerin yeni vatanı oldu.
Bu nedenle bugün Bahçeköy'ün tarihine baktığımızda iki büyük dönemi açıkça görmek mümkündür:
Bir tarafta Belgrad Ormanı'nın içinde başlayan eski tarih, Rum yerleşimi, Ayios Dimitrios Kilisesi, okullar, bağlar, bostanlar ve bentler;
diğer tarafta ise 1924'te Selanik'ten gelen Türk mübadillerin kurduğu yeni Bahçeköy.
Benim için Bahçeköy'ün asıl hikâyesi tam da burada başlar.
Çünkü 1924 yılında buraya gelen insanlar için Bahçeköy sadece iskân edildikleri bir köy değildi. Onlar için Bahçeköy, geride bırakmak zorunda kaldıkları Selanik ve Karacaova topraklarından sonra yeni vatanlarıydı.
BAHÇEKÖY'ÜN HAFIZASI
Bugün Bahçeköy'e baktığımızda modern binaları, yolları, camileri ve günlük hayatı görüyoruz. Fakat toprağın altında ve hafızalarda çok daha eski bir Bahçeköy yaşamaktadır.
Belgradlıların bıraktığı izler, Belgrad Ormanı'nın hikâyesi, bentler ve su yolları, Rumların kilisesi ve okulları, 1894'teki büyük yer değişimi, ardından gelen Cumhuriyet dönemi ve 1924 mübadilleri...
Bütün bunlar Bahçeköy'ün tarihinin ayrı ayrı parçalarıdır.
Ben Bahçeköy'ün tarihini araştırırken şuna inanıyorum:
Bir köyün tarihi, yalnızca taş binalardan ve arşiv belgelerinden oluşmaz. O köyde yaşayan insanların hatıraları da tarihin en önemli belgelerindendir.
Bu nedenle Bahçeköy'ün geçmişini anlatırken Belgrad Köyü'nü, Belgrad Ormanı'nı, bentleri, kiliseyi, camiyi, okulları, Rumları ve 1924 yılında Selanik'ten gelen mübadil aileleri birlikte ele almak gerekir.
Çünkü bugünkü Bahçeköy, bütün bu insanların bıraktığı izlerin üzerinde yükselmektedir.
Bahçeköy'ün tarihi, bir yerleşim yerinin değil; yer değiştiren insanların, kaybolan köylerin, korunan ormanların, İstanbul'a hayat veren suların ve yeni bir hayata başlayan ailelerin tarihidir.
1924 yılında Selanik'ten gelen Türk mübadillerle birlikte Bahçeköy'de yeni bir sayfa açılmıştır. Bugün bizlerin görevi ise bu sayfayı geçmişten koparmadan, belgeleriyle, hatıralarıyla ve ailelerin yaşanmışlıklarıyla gelecek nesillere aktarmaktır.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
.
1827 Tarihli NFS 5063 Numaralı Vodina Nüfus Defteri'nde Köyler
1243/1827 tarihli NFS 5063 numaralı Vodina nüfus defteri, Vodina kazası ve çevresindeki yerleşimlerin erkek nüfusunu, aile bağlarını, yaş ve hayat durumlarını, askerlik vaziyetlerini, mesleklerini ve bazı toplumsal özelliklerini ortaya koyan önemli bir Osmanlı nüfus kaynağıdır. Defterde şahısların yalnızca isimleri ve baba adları değil; imam, muallim, asker, tüvânâ, orta yaşlı, ihtiyar, alîl, topal gibi ifadelerle kişinin toplumdaki konumu ve fizikî durumu da kaydedilmiştir. Ayrıca bazı şahısların Rum ve Ermeni olarak kaydedildiği görülmektedir.
Defterde yer alan yerleşimler ayrı ayrı incelendiğinde her köyün kendi içerisinde farklı aile yapıları, yaş grupları ve sosyal özellikleri olduğu anlaşılmaktadır.
VODİNA
Defterin ilk bölümünde Vodina yerleşimine ait erkek nüfus kayıtları bulunmaktadır. Bu bölümde şahıslar baba adlarıyla birlikte kaydedilmiş, bazı kişiler için yaş ve hayat durumunu gösteren ifadeler kullanılmıştır.
Vodina kayıtlarında tüvânâ, yani çalışabilecek ve fizikî bakımdan güçlü durumda bulunan erkeklerin önemli bir yer tuttuğu görülmektedir. Bunun yanında orta yaşlı, ihtiyar ve alîl şeklinde kayıtlar da bulunmaktadır. Bu durum, nüfusun yalnızca genç ve çalışma çağındaki erkeklerden oluşmadığını; yaşlı ve çalışamayacak durumda olan kişilerin de ayrıca kayda geçirildiğini göstermektedir.
Vodina bölümünde aile ilişkilerinin tespit edilmesinde özellikle oğlu ve kardeşi ifadeleri önem taşımaktadır. Bir şahsın ardından aynı aile içerisinde bulunan başka bir erkek, bazen oğlu bazen de kardeşi olarak belirtilmiştir. Bu kayıt biçimi sayesinde yalnızca nüfus miktarını değil, ailelerin kendi içerisindeki yapısını da takip etmek mümkündür.
Defterin bu kısmında yer alan isimler arasında Mustafa, Mehmed, Ahmed, Hasan, Hüseyin, Ali, Osman, Yusuf, Süleyman, İbrahim ve Abdullah gibi dönemin Müslüman toplumunda yaygın olarak kullanılan isimler dikkat çekmektedir.
Vodina kayıtları genel olarak değerlendirildiğinde, yerleşimin erkek nüfusunun aileler hâlinde kaydedildiği ve nüfusun yaş bakımından farklı kuşaklardan meydana geldiği görülmektedir. Defterin amacı yalnızca nüfus sayımı yapmak olmadığı için, kişilerin askerlik ve çalışma durumlarına ilişkin bilgilerin de kayda geçirildiği anlaşılmaktadır.
KÛRNE CEL KÖYÜ
Defterde Vodina bölümünün ardından adı Osmanlıca olarak قورنه جل قريه سی şeklinde kaydedilen bir köy bölümü bulunmaktadır. Bu yer adının modern karşılığının yalnızca mevcut OCR metnine bakılarak kesinleştirilmesi mümkün değildir. Bu nedenle yer adını burada defterdeki okunuşa bağlı olarak Kûrne Cel şeklinde vermek daha ihtiyatlıdır.
Bu bölümde de erkek nüfus aile esasına göre kaydedilmiştir. Şahısların baba adlarının yanında bazı kişilerin oğul veya kardeş olarak aynı kayıt içerisinde gösterilmesi, hane ve aile ilişkilerinin nüfus defterinin temel kayıt unsurlarından biri olduğunu göstermektedir.
Kayıtlarda genç ve çalışma çağındaki erkekleri ifade eden tüvânâ, bunun yanında orta yaşlı ve ihtiyar gibi hayat devresini belirten ifadeler görülmektedir. Böylece köyün erkek nüfusunun yaş gruplarına ilişkin genel bir görünüm elde edilebilmektedir.
Bu bölümdeki kayıtların değerlendirilmesinde özellikle şahısların isimlerinden ziyade defterin verdiği aile ve yaş bilgilerinin esas alınması gerekir. Çünkü Osmanlı nüfus defterlerinde aynı isimlerin farklı ailelerde tekrar tekrar kullanılması oldukça yaygındır.
BİZOVA KÖYÜ
Defterde بيزوه قريه سی, yani Bizova köyü, oldukça geniş bir bölüm meydana getirmektedir. Bizova kısmında 74 numaraya kadar devam eden kayıt sıralaması bulunmaktadır. Ancak burada önemli bir husus vardır: Bu 74 numara 74 hane anlamına gelmemektedir. Aynı numara altında birden fazla şahıs kaydedilebildiğinden, bunların hane değil kayıt/sıra numarası olarak değerlendirilmesi gerekir.
Bizova bölümünde Müslüman olarak işaretlenen nüfusun yanında ayrıca Rum kayıtları da bulunmaktadır. Rumlara ait bölümde sekiz erkek şahıs kaydedilmiştir. Bunlar arasında Yuno Petre oğlu, Manol Petre oğlu, Manol Pozin oğlu, Volkan Resto oğlu, Reste Yelandon oğlu, Rino Perdio oğlu, Rako Biko oğlu ve Petre Pozin oğlu gibi isimler görülmektedir.
Bizova'nın Müslüman nüfusuna ait kayıtlarda aile ilişkileri oldukça belirgindir. Örneğin bazı kayıtlar baba-oğul ilişkisini, bazıları ise kardeşleri aynı kayıt içerisinde göstermektedir. Hasan İbrahim oğlu ile İbrahim Hasan oğlu; İshak Hasan oğlu ile İshak Mustafa oğlu; Mustafa Kadri oğlu ile Kadri Ahmed oğlu; Osman Ferhad oğlu ile Ferhad Osman oğlu gibi kayıtlar bu aile ilişkilerine örnek teşkil etmektedir.
Bizova'da dikkat çeken sosyal görevlerden biri imamlık, diğeri ise muallimliktir. İlk kayıtlarda Halil Osman oğlu imam olarak, Zülfi Hasan oğlu ile Emin Hasan oğlu ise muallim olarak kaydedilmiştir. Bu durum köy içerisinde dinî ve eğitim hizmetlerinin bulunduğunu göstermesi bakımından önemlidir.
Köydeki erkeklerin önemli bir kısmı tüvânâ olarak kaydedilmiştir. Bunun yanında orta yaşlı, ihtiyar ve alîl kişiler de bulunmaktadır. Dolayısıyla Bizova'nın nüfus yapısında çalışma çağındaki erkeklerin ağırlığının yanında yaşlı ve fizikî bakımdan güçsüz kişilerin de bulunduğu görülmektedir.
Bizova bölümünde ayrıca Ermeni kaydı da dikkat çekmektedir. 73 numaralı kayıtta Latif Ali oğlu Ermeni olarak belirtilirken, aynı kayıt içerisinde Latif Süleyman oğlu için kardeşlik ilişkisi ve İslâm ibaresi görülmektedir. Bu kayıt OCR metninde bu şekilde okunmaktadır. Dolayısıyla bu aileye ilişkin etnik ve dinî değerlendirme yapılırken defterin görüntüsünün ayrıca kontrol edilmesi yerinde olacaktır.
Bizova'nın en önemli özelliklerinden biri, aynı yerleşim içerisinde Müslüman ve Rum nüfusun birlikte kaydedilmiş olmasıdır. Bu durum 1827 yılında köyün toplumsal yapısının tek tip olmadığını, farklı dinî toplulukların aynı yerleşim çevresinde bulunduğunu göstermektedir.
MANASTIRCIK
Defterdeki bir diğer yerleşim Manastırcık bölümüdür. Bu bölümde de nüfus aile ilişkileri içerisinde kaydedilmiştir.
Manastırcık kayıtlarında Mustafa İslâm oğlu gibi şahısların yanı sıra aynı aile içerisinde bulunan kişiler de görülmektedir. İlk kayıtlarda Mustafa İslâm oğlu için ihtiyarlık ve hastalık durumunu gösteren ifadeler bulunurken, onunla bağlantılı diğer kişiler de ayrıca kayda geçirilmiştir.
Bu köyün kayıtlarında eğitim ve askerlik bakımından dikkat çekici bilgiler bulunmaktadır. Mehmed Hüseyin oğlu muallim olarak kaydedilmiştir. Ayrıca bazı şahısların asker olduğu belirtilmektedir. İsa Ali oğlu ve İsa Hasan oğlu bu bakımdan dikkat çeken kayıtlardandır.
Manastırcık'ta aile ve lakap ilişkileri de görülmektedir. Çolak ifadesiyle kaydedilen şahıslar bulunmaktadır. Bu tür ifadelerin doğrudan soyadı olarak değerlendirilmemesi gerekir; bunlar çoğu zaman kişinin fizikî özelliğini veya toplum içerisindeki lakabını gösterebilir.
Genel olarak Manastırcık kayıtları, köyde dinî ve eğitim görevlerinin yanında askerî hizmetle bağlantılı erkeklerin de bulunduğunu göstermektedir. Ailelerin baba-oğul ve kardeşlik ilişkileri içerisinde kaydedilmesi ise köyün hane yapısının araştırılması açısından önemlidir.
KARAORMAN KÖYÜ
Defterin en geniş bölümlerinden biri قره اورمان قريه سی, yani Karaorman köyüdür. Karaorman kayıtları 76 numaradan başlayarak 273 numaraya kadar devam etmektedir. Bu bakımdan defter içerisinde en yoğun nüfus kayıtlarının bulunduğu yerleşimlerden biridir.
Karaorman'da çok sayıda tüvânâ kaydı bulunmaktadır. Bu durum köyün erkek nüfusu içerisinde çalışma ve askerlik çağındaki erkeklerin önemli bir ağırlığa sahip olduğunu göstermektedir. Bunun yanında çok sayıda orta yaşlı ve ihtiyar şahıs da kaydedilmiştir. Bazı kişiler ise alîl olarak belirtilmiştir.
Karaorman'da aile yapısının oldukça geniş olduğu bazı kayıtlar açık biçimde görülmektedir. Örneğin 176 numaralı kayıtta Mehmed Rüstem oğlu ile birlikte Rüstem Mehmed oğlu, Rüstem Rüstem oğlu, Rüstem Hüseyin oğlu ve Rüstem Ali oğlu aynı kayıt çevresinde yer almaktadır. Benzer şekilde 181 numaralı kayıtta İsmail Hasan oğlu ile İsmail Hüseyin oğlu ve İsmail Süleyman oğlu kardeş olarak kaydedilmiştir.
187 numaralı kayıtta Abdullah Abdi oğlu ile Abdullah Hasan oğlu ve Abdullah Süleyman oğlu kardeş olarak gösterilmektedir. 223 numaralı kayıtta ise Halil Ahmed oğlu, Halil Hasan oğlu ve Halil Süleyman oğlu birlikte görülmektedir. Bu tür kayıtlar Karaorman'da geniş aile gruplarının bulunduğunu göstermesi bakımından oldukça değerlidir.
Karaorman'da imam olarak kaydedilen kişiler de bulunmaktadır. 94 numaralı kayıtta Mustafa Hasan oğlu, 145 numaralı kayıtta ise Hüseyin Ömer oğlu imam olarak belirtilmiştir. Bu durum köyde dinî hizmetlerin kurumsal bir görev olarak yürütüldüğünü göstermektedir.
Karaorman'ın dikkat çeken başka bir özelliği de Ermeni kaydının bulunmasıdır. 153 numaralı kayıtta Süleyman Ali oğlu Ermeni ve orta yaşlı olarak kaydedilmiştir. Bu kayıt, Karaorman nüfusunun da tamamen tek bir dinî topluluktan oluşmadığını göstermektedir.
Karaorman kayıtlarında çok sayıda baba-oğul ilişkisi de bulunmaktadır. Ömer Mustafa oğlu ile Mustafa Osman oğlu, Mustafa Hasan oğlu ile Hasan Mustafa oğlu, Mehmed Hasan oğlu ile Hasan Ahmed oğlu, Mahmud Mustafa oğlu ile Mustafa Ahmed oğlu gibi örneklerde aile içerisindeki nesillerin aynı kayıt içerisinde takip edilmesi mümkündür.
Köyde fizikî durum bakımından alîl olarak kaydedilen şahıslar da bulunmaktadır. Özellikle Hüseyin Süleyman oğlu ve Abdullah İsmail oğlu gibi kişilerin alîl olarak belirtilmesi, nüfus defterinin yalnızca nüfus miktarını değil, kişilerin çalışma gücü ve fizikî durumlarını da dikkate aldığını göstermektedir.
Karaorman bölümünün genişliği ve çok sayıda aile kaydının bulunması, 1827 yılı itibarıyla buranın çevredeki önemli yerleşimlerden biri olduğunu düşündürmektedir. Bununla birlikte defterdeki sıra numaralarının doğrudan hane sayısı olarak değerlendirilmemesi gerekir.
TERSENE KÖYÜ
Defterde ترسنه قريه سی, yani Tersene köyü, ayrı bir bölüm hâlinde yer almaktadır. Bu bölümde 1'den 14'e kadar kayıt bulunmaktadır.
Tersene'nin ilk kaydında Hüseyin Hasan oğlu imam olarak belirtilmiştir. Bu kayıt köyde dinî hizmetlerin bulunduğunu göstermektedir.
Köy nüfusunda ihtiyar, orta yaşlı ve tüvânâ şeklinde farklı yaş ve çalışma durumları görülmektedir. Hasan Mehmed oğlu ihtiyar olarak kaydedilirken, Mehmed Zülfi oğlu onun oğlu olarak belirtilmektedir. Benzer şekilde Timur Hüseyin oğlu orta yaşlı, Hüseyin Hasan oğlu ise tüvânâ olarak kaydedilmiştir.
Tersene bölümünün en dikkat çekici kayıtlarından biri 8 numaralı kayıttır. Burada Mustafa Kadri oğlu Ermeni ve orta yaşlı olarak belirtilmiştir. Böylece Tersene'de de Müslüman nüfus yanında en az bir Ermeni şahsın bulunduğu anlaşılmaktadır.
Köyde kardeşlik ilişkileri de görülmektedir. Hasan Mehmed oğlu ile Hasan Ali oğlu kardeş olarak kaydedilmiştir. Bu tür kayıtlar Tersene'nin aile yapısının küçük ve birbirleriyle bağlantılı aile grupları üzerinden takip edilmesine imkân vermektedir.
Tersene bölümünde Rum nüfusa ilişkin açık bir kayıt görülmemektedir. Buna karşılık Ermeni kaydı açık şekilde bulunmaktadır.
BERAPREŞTE KÖYÜ
Defterin son bölümlerinden biri بره پرشته قريه سی, yani Berapreşte köyüdür. Bu bölümde 1'den 85'e kadar devam eden kayıtlar bulunmaktadır.
Berapreşte'de ilk kayıtta Abdullah Ahmed oğlu imam olarak kaydedilmiştir. Böylece köyde de dinî görevli bulunduğu açıkça anlaşılmaktadır.
Köyün erkek nüfusunda tüvânâ, orta yaşlı ve ihtiyar grupları birlikte görülmektedir. Bunun yanında fizikî durum ve askerlik bakımından dikkat çekici kayıtlar da vardır.
7 numaralı kayıtta Mehmed İslâm oğlu tüvânâ olarak kaydedilirken, İslâm Ahmed oğlu için orduda ifadesi bulunmaktadır. 8 numaralı kayıtta Hasan Feyzullah oğlu için yine orduda ifadesi görülmekte, Feyzullah Abdi oğlu ise tüvânâ olarak belirtilmektedir. 43 numaralı kayıtta Hüseyin Kara Ali oğlu için de orduda ifadesi bulunmaktadır.
Bu kayıtlar, Berapreşte'den bazı erkeklerin 1827 yılında askerî hizmetle bağlantılı olduğunu göstermektedir. Ancak bu kişilerin hangi birliklerde veya nerede görev yaptıkları mevcut OCR metninden anlaşılmamaktadır.
Berapreşte'nin sosyal yapısını gösteren önemli ifadeler arasında Pehlivan, Hoca, Molla ve Hacı gibi unvan ve lakaplar bulunmaktadır. Örneğin Timur Hüseyin Pehlivan oğlu ve Hüseyin Pehlivan Ali oğlu şeklindeki kayıtlar vardır. Ayrıca Ali Hoca İbrahim oğlu, İsmail Hoca İbrahim oğlu, Mehmed Molla Osman oğlu ve Hüseyin Molla Ali oğlu gibi şahıslar görülmektedir. Mehmed Hacı Mehmed oğlu ve Hasan Hacı Talib oğlu kayıtları da köy içerisinde hacı unvanının kullanıldığını göstermektedir.
Berapreşte'de fizikî engellilik bakımından da dikkat çekici kayıtlar vardır. 70 numaralı kayıtta Tahir Hasan oğlu topal, 74 numaralı kayıtta ise Ahmed Mehmed oğlu topal olarak kaydedilmiştir. Bu durum nüfus defterinin kişilerin fizikî özelliklerini ve çalışma gücünü de kayıt altına aldığını açıkça göstermektedir.
Berapreşte'de geniş aile yapısını gösteren kayıtlar da bulunmaktadır. 77 numarada Ali Hasan oğlu ile Ali Abdurrahman oğlu kardeş olarak; 79 numarada Turhan Ahmed oğlu ile Turhan Hasan oğlu kardeş olarak; 83 numarada ise Abdülkerim Osman oğlu, Abdülkerim Ali oğlu ve üçüncü bir Abdülkerim aynı aile içerisinde gösterilmiştir.
Berapreşte kayıtlarında açık bir Rum veya Ermeni kaydı görülmemektedir. Buna karşılık köyün sosyal yapısı bakımından imam, hoca, molla, hacı ve pehlivan gibi çeşitli unvanların bulunması oldukça dikkat çekicidir.
GENEL DEĞERLENDİRME
1827 tarihli NFS 5063 numaralı Vodina nüfus defteri, yalnızca bir nüfus sayımı niteliğinde değildir. Defterde yer alan oğlu, kardeşi, imam, muallim, asker, orduda, tüvânâ, orta yaşlı, ihtiyar, alîl ve topal gibi ifadeler, dönemin köy hayatı ve aile yapısı hakkında önemli bilgiler vermektedir.
Köyler arasında özellikle Karaorman ve Bizova geniş kayıtlarıyla dikkat çekmektedir. Karaorman bölümünde 273'e kadar ulaşan kayıt sıralaması, bu yerleşimin defter içerisinde oldukça geniş yer tuttuğunu göstermektedir. Bizova'da ise Müslüman nüfusun yanında ayrıca Rum erkeklerinin toplu olarak kaydedilmiş olması, köyün çok dinli toplumsal yapısını açık biçimde ortaya koymaktadır.
Tersene ve Karaorman'da Ermeni şahısların kaydedilmiş olması da ayrıca önemlidir. Bu kayıtlar, bölgedeki nüfus yapısının yalnızca Müslümanlardan meydana gelmediğini göstermektedir. Ancak bu tür kayıtlar değerlendirilirken kişinin dinî/etnik işaretinin doğrudan bütün ailesine veya köyün tamamına teşmil edilmemesi gerekir.
Defterin en önemli özelliklerinden biri de aile bağlarını göstermesidir. Baba-oğul ve kardeş ilişkilerinin aynı kayıt içerisinde verilmesi, 19. yüzyılın ilk yarısında Vodina çevresindeki köylerde ailelerin nasıl teşkil edildiğini araştırmak için önemli bir imkân sunmaktadır.
Ayrıca köylerde imam ve muallimlerin bulunması, dinî ve eğitim hayatının yerel düzeyde örgütlendiğini göstermektedir. Berapreşte'de görülen Hoca, Molla, Hacı ve Pehlivan gibi ifadeler ise köy toplumunda kişilerin yalnızca isimleriyle değil, toplum içerisindeki konumlarını veya tanınma biçimlerini ifade eden unvan ve lakaplarla da kaydedildiğini ortaya koymaktadır.
Sonuç olarak NFS 5063 numaralı 1827 tarihli Vodina nüfus defteri, Vodina ve çevresindeki yerleşimlerin erkek nüfusu, aile yapısı, yaş dağılımı, çalışma gücü, askerlik durumu, dinî ve eğitim hayatı ve farklı dinî toplulukların varlığı bakımından incelenmesine imkân veren son derece değerli bir kaynaktır. Özellikle köylerin ayrı ayrı ele alınması, bölgedeki yerleşimlerin birbirinden farklı sosyal özelliklerinin ortaya çıkarılması açısından önem taşımaktadır.
Bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
Kaynak: Murat Bilgin, NFS 5063, Vodina (Selanik Eyaleti), 1827, Osmanlı Nüfus Defteri.
NFS 5063 numaralı, Vodina (Selanik Eyaleti) kazasına ait 1827 tarihli nüfus ve tahrir defterindeki köyleri
Vodina (ودينه)
Süleyman, İbrahim oğlu, İslam, Tuvana
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, İhtiyarçe
Hüseyin, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana
Abdullah, Timur oğlu, İslam, İhtiyar
Timur, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Alil
Selim, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana
Ahmet, Hasan oğlu, İslam, İhtiyarçe
Osman, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana
Fazlı, Cafer oğlu, İslam, İhtiyar
Cafer, Fazlı oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana
Fazlı, Rüstem oğlu, İslam, Orta Yaşlı
Yusuf, Cafer oğlu, İslam, Tuvana
Ahmet, Hasan oğlu, İslam, İhtiyarçe
Hasan, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, 15 yaşında
Mehmet, Mahmut oğlu, İslam, Tuvana
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Süleyman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana
Hasan, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Süleyman, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Osman, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
Abdurrahman, Ali oğlu, İslam, İhtiyar
Abdülbaki, Yusuf oğlu, İslam, Topal
Hasan, Ali oğlu, İslam, İhtiyar
Ali, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana
Abdullah, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
Kadri, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Selim, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
Abdülbaki, Tahir oğlu, İslam, Tuvana
Abdülbaki, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Yusuf, Ali oğlu, İslam, Alil ve İhtiyar
Hasan, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Ali, Yusuf oğlu, İslam, Muallim ve Tuvana
Cafer, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
İbrahim, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Yusuf, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Selim oğlu, İslam, Muallim
Feyzullah, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Abdi, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Şaban, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Tuvana
Mustafa, Hüseyin oğlu, İslam
Ali, Mustafa oğlu, İslam
Ali, Ahmet oğlu (Kardeşi), İslam
Kadri, Hüseyin oğlu, İslam
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Alil ve İhtiyar
Süleyman, İsmail oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Abdullah, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Mustafa, Selim oğlu, İslam, Tuvana
Selim, İsmail oğlu, İslam, Tuvana
Ahmet, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar
Ahmet, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında
Osman, Canca oğlu, İslam, İhtiyar
Ali, Cafer oğlu, İslam, Tuvana
Rüstem, Ramazan oğlu, İslam, Tuvana
Osman, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Ali, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Mehmet, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana
Recep, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana
Recep, Yusuf oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Ahmet oğlu (Kardeşi), İslam, 12 yaşında
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Tuvana
Hüseyin, Ahmet oğlu (Kardeşi), İslam, 12 yaşında
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Ahmet, Yusuf oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Ali, Bayezit oğlu, İslam, Tuvana
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana
Abdülbaki, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar
Mustafa, Yusuf oğlu, İslam, Topal
Halil, Osman oğlu, İslam, Tuvana
Hasan, Süleyman oğlu, İslam, Topal
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana
Yusuf, Müsli oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana
Hasan, Osman oğlu, İslam, Tuvana
Sefer, Hasan oğlu, İslam, Tuvana
İbrahim, Hasan oğlu, İslam, Topal
Mustafa, Cafer oğlu, İslam, Topal
Qornecal Köyü (قورنه جل قريه سی)
Hasan, Molla Hüseyin oğlu, İslam, İmam, 1. hane
Hasan, Emin oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 1. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 2. hane
Hasan, Bayram oğlu (Oğlu), İslam, Muallim, 2. hane
Ömer, Halil oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 3. hane
Hasan, Ali Koç oğlu, İslam, Tuvana, 4. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 5. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 6. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 7. hane
Yusuf, Mustafa Blokbaşı oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 8. hane
Mustafa, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 9. hane
Halil, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 10. hane
Ethem, İslam oğlu, İslam, Tuvana, 11. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 12. hane
Ahmet, Ali Hoca oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 13. hane
Ali Hoca, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Orduda, 13. hane
Hüseyin, İbrahim oğlu, İslam, İhtiyar, 14. hane
Hasan, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 15. hane
Hasan, Zeynel oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 15. hane
Bekir Apş, İslam, Orta Yaşlı, 16. hane
Apş, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, 16. hane
Selim, Hasan oğlu, İslam, 17. hane
Hasan, Selim oğlu (Oğlu), İslam, 17. hane
Eyyüp, Süleyman oğlu, İslam, 18. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 19. hane
Hasan, Abdülfettah oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 19. hane
Fettah, Kadri oğlu, İslam, Tuvana, 20. hane
Mustafa, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 21. hane
Mustafa, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 21. hane
Yusuf, Ali oğlu, İslam, 22. hane
Mustafa, Rıdvan oğlu, İslam, Tuvana, 23. hane
Mustafa, Abdi oğlu (Kardeşi), İslam, 23. hane
Ali, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 24. hane
Mustafa, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 25. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, 26. hane
Mehmet, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, 26. hane
Abdullah, Halil oğlu, İslam, İhtiyar, 27. hane
Halil, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 27. hane
Rıdvan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 28. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 28. hane
İslam, Hasan oğlu, İslam, Topal, 29. hane
Sefer, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 30. hane
Ahmet, Ali Hoca oğlu, İslam, Tuvana, 31. hane
Ali Hoca, Halil oğlu (Oğlu), İslam, 15 yaşında, 31. hane
Ahmet, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 31. hane
Ahmet, Ramazan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 31. hane
Mehmet, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 32. hane
Halil, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 32. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 33. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Topal, 34. hane
Hasan, Abdülfettah oğlu, İslam, Tuvana, 35. hane
Ramazan, Mustafa oğlu, İslam, 15 yaşında, 36. hane
Bizova Köyü (بيزوه قريه سی)
Halil, Osman oğlu, İslam, İmam, 1. hane
Murtaza, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 2. hane
Hasan, İbrahim oğlu, İslam, İhtiyar, 3. hane
İbrahim, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 3. hane
İshak, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 4. hane
İshak, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 4. hane
Mustafa, Kadri oğlu, İslam, İhtiyar, 5. hane
Kadri, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 5. hane
Abdullah, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyarçe, 6. hane
Zülfi, Hasan oğlu, İslam, Muallim, 7. hane
Osman, Ferhat oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 8. hane
Ferhat, Osman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 8. hane
Ali, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar, 9. hane
Yusuf, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 9. hane
Mehmet, Musa oğlu, İslam, Tuvana, 10. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 11. hane
Hasan, Emin oğlu, İslam, Tuvana, 11. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Alil ve İhtiyar, 12. hane
Hasan, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 12. hane
Ali, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 13. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Mustafa, Salih oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 15. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 16. hane
Osman, Ramazan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 16. hane
Hüseyin, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 17. hane
Hasan, İbrahim oğlu, İslam, İhtiyar, 18. hane
İbrahim, Zeynel oğlu, İslam, Tuvana, 18. hane
Hasan, Emin oğlu, İslam, İhtiyar, 19. hane
Emin, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Muallim, 19. hane
Bayram, Kara Ahmet oğlu, İslam, Alil ve İhtiyar, 20. hane
Kara Ahmet, Yusuf oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 20. hane
Ali, Sefer oğlu, İslam, Alil, 21. hane
Mehmet, Cafer oğlu, İslam, İhtiyar, 22. hane
Cafer, İslam oğlu, İslam, 22. hane
İbrahim, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 23. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, İhtiyar, 24. hane
Ahmet, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 24. hane
Murtaza, Molla Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 25. hane
Murtaza, Mahmut oğlu (Kardeşi), İslam, Orta Yaşlı, 25. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 26. hane
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 26. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 27. hane
Hüseyin, Rıdvan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 27. hane
Hüseyin, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar, 28. hane
Hüseyin, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 28. hane
Mehmet, Kayyum oğlu, İslam, Tuvana, 29. hane
Abdüllatif, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 30. hane
Zeynel, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 31. hane
Süleyman, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 32. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 33. hane
Mehmet, Musa oğlu, İslam, İhtiyar, 33. hane
İslam, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 34. hane
İslam, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 34. hane
Osman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 35. hane
Ali, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 36. hane
Mehmet, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 36. hane
Murat, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar, 37. hane
Mehmet, Mahmut oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 38. hane
Mahmut, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 38. hane
Mahmut, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 38. hane
Murtaza, Osman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 39. hane
Hüseyin, İslam, Tuvana, 40. hane
Mustafa (Kardeşi), İslam, Tuvana, 40. hane
Murtaza, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 41. hane
Murtaza, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 41. hane
Hüseyin, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 42. hane
Mahmut, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 43. hane
Hüseyin Sohte, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 43. hane
Timur, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 44. hane
Rıza, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 45. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 46. hane
Yakup, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 47. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 48. hane
Mustafa, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 48. hane
Osman, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 49. hane
Hasan, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 50. hane
Fettah, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 51. hane
Fettah, Yusuf oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 51. hane
Ali, Maksut oğlu, İslam, Tuvana, 52. hane
Hüseyin, Maksut oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 53. hane
Yusuf, Abdurrahman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 54. hane
Ali, Ramazan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 55. hane
Osman, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 56. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 57. hane
Ali, Kabul oğlu, İslam, 15 yaşında, 57. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 58. hane
Hasan, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Orta Yaşlı, 58. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, 10 yaşında, 59. hane
Fazlı, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 60. hane
Mehmet, Abdülkayyum oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 61. hane
Abdülkayyum, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, 10 yaşında, 61. hane
Mustafa, Musa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 62. hane
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 63. hane
Hasan, Fazlı oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 64. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 65. hane
Hüseyin, Tahir oğlu, İslam, Tuvana, 66. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 67. hane
Yusuf, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 68. hane
Yusuf, Ahmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 68. hane
Mustafa, Abdülfettah oğlu, İslam, Tuvana, 69. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 70. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 71. hane
Hüseyin, Rıdvan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 71. hane
Behram, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 72. hane
Ali, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 72. hane
Latif, Ali oğlu, Ermeni, Tuvana, 73. hane
Latif, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 73. hane
Cafer, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 74. hane
Yuno Petre, Rum İlekçi, 1. hane
Manol Petre, Rum İlekçi, 2. hane
Manol Pozin (Kardeşi), Rum İlekçi, 2. hane
Volkan Restu, Rum İlekçi, 3. hane
Reste Yelandun, Rum İlekçi, 4. hane
Rino Perdiu, Rum İlekçi, 5. hane
Raku Bigu, Rum İlekçi, 6. hane
Petre Pozin, Rum İlekçi, 7. hane
Manastırçık Köyü (مناسترجق قريه سی)
Mustafa, İslam oğlu, İslam, İhtiyar ve Mariz, 1. hane
İslam, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 1. hane
Yusuf, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 1. hane
İbrahim, Ahmet oğlu, İslam, İhtiyar, 2. hane
Ahmet, İbrahim oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 2. hane
Ali, Kasım oğlu, İslam, İhtiyar, 3. hane
Kasım, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 3. hane
İbrahim, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 4. hane
İbrahim, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 4. hane
Hasan, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 5. hane
Ahmet, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 5. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 6. hane
Mehmet, Abdülbaki oğlu, İslam, İhtiyar, 7. hane
Abdülbaki, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 7. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 8. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, Muallim, 8. hane
Hüseyin, İsa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 9. hane
İsa, Ali oğlu, İslam, Asker, 9. hane
İsa, Hasan oğlu, İslam, Asker, 9. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, İhtiyar, 10. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 11. hane
Hasan, Süleyman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 11. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 12. hane
Mustafa, Tahir oğlu (Kardeşi), İslam, Orta Yaşlı, 12. hane
Tahir, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 12. hane
Tahir, Osman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 12. hane
Hasan, Abdülkayyum oğlu, İslam, Tuvana, 13. hane
Hasan, İbrahim oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 13. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Selim, Süleyman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 15. hane
Süleyman, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 15. hane
Mustafa, Çolak İbrahim oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 16. hane
Çolak İbrahim, Hamza oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 16. hane
Mustafa, Molla Hüseyin oğlu, İslam, İhtiyar, 17. hane
Molla Hüseyin, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 17. hane
Talip, İbrahim oğlu, İslam, Tuvana, 18. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 18. hane
İbrahim, Süleyman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 20. hane
Süleyman, İsmail oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 20. hane
Yusuf, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 21. hane
Mustafa, Yusuf oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 21. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 22. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 23. hane
İbrahim, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 24. hane
İbrahim, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 24. hane
Nasuh, Bekir oğlu, İslam, İhtiyar, 25. hane
Bekir, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 25. hane
Ali, Ferhat oğlu, İslam, Tuvana, 26. hane
Hasan, Mustafa oğlu, İslam, Alil, 27. hane
Kara Orman Köyü (قره اورمان قريه سی)
Süleyman, Ali Hoca oğlu, İslam, İmam, 1. hane
Mustafa, Ali Hoca oğlu, İslam, İmam, 2. hane
Ali Hoca, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 2. hane
İbrahim, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 3. hane
Halil, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 4. hane
Halil, İslam oğlu, İslam, Tuvana, 5. hane
Hüseyin, Memiş oğlu, İslam, Muallim, 6. hane
Ahmet, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 7. hane
Ali, Mehmet oğlu, İslam, 15 yaşında, 8. hane
Hasan, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 9. hane
Ahmet, Halil oğlu, İslam, İhtiyar, 10. hane
Halil, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 10. hane
Derviş, Molla Ahmet oğlu, İslam, İhtiyar, 11. hane
Molla Ahmet, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 11. hane
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 12. hane
Memiş, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 13. hane
Ahmet, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Ali, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 15. hane
Selman, Emin oğlu, İslam, Tuvana, 16. hane
Selman, Memiş oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 16. hane
Halil, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 17. hane
Halil, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 17. hane
Mustafa, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 18. hane
Halil, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 19. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 20. hane
Halil, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 21. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 21. hane
Şerif, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 22. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 23. hane
Mehmet, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 24. hane
Süleyman, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 25. hane
Süleyman, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 25. hane
Hüseyin, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 26. hane
Ahmet, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 27. hane
Yusuf, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 28. hane
Ahmet, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 29. hane
Ahmet, Hasan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 29. hane
Yusuf, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 30. hane
Ali, Hasan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 30. hane
Halil, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 31. hane
Memiş, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 32. hane
Abdullah, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 33. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 34. hane
Hüseyin, Halil oğlu (Kardeşi), İslam, Alil, 34. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 35. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 36. hane
Ahmet, Amrullah oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 36. hane
Ömer, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 37. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Mariz, 38. hane
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 39. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 39. hane
Osman, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 40. hane
Ali, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 41. hane
Halil, Ömer oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 41. hane
Abdullah, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 42. hane
Hüseyin, Memiş oğlu, İslam, Tuvana, 43. hane
Halil, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 44. hane
Şerif, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 45. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 46. hane
Mehmet, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 46. hane
Mustafa, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 47. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 48. hane
Hasan, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 49. hane
Hüseyin, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 50. hane
Osman, Memiş oğlu, İslam, İhtiyar ve Topal, 51. hane
Hasan, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 52. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 53. hane
Süleyman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 54. hane
Murat, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 55. hane
Sadık, Süleyman oğlu, İslam, İhtiyar, 56. hane
Hasan, Molla Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 57. hane
Ahmet, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 58. hane
Derviş, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 59. hane
Süleyman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 60. hane
Ahmet, Derviş oğlu, İslam, Tuvana, 61. hane
Abdullah, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 62. hane
Yusuf, Süleyman Hoca oğlu, İslam, İhtiyar, 63. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 64. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 65. hane
Abdullah, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 66. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 67. hane
Osman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 68. hane
Osman, Ömer oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 68. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Muallim, 69. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 70. hane
Yusuf, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 71. hane
Mustafa, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında, 71. hane
Osman, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar, 72. hane
Yusuf, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında, 72. hane
Ahmet, Selim oğlu, İslam, Tuvana, 73. hane
Ahmet, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 73. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 74. hane
Yusuf, Bekir oğlu, İslam, Tuvana, 75. hane
Süleyman, Mustafa oğlu, İslam, İhtiyar, 76. hane
Ahmet, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 77. hane
Ahmet, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Alil, 77. hane
Mustafa, Lütfi oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 78. hane
Lütfi, Bekir oğlu (Oğlu), İslam, 13 yaşında, 78. hane
Yusuf, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 79. hane
Abdülkerim, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 80. hane
Abdülkerim, Hüseyin oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 80. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 81. hane
Hüseyin, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Alil, 81. hane
İslam, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 82. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 83. hane
Hasan, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 83. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 84. hane
Musa, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 85. hane
Fazlı, İbrahim oğlu, İslam, Tuvana, 86. hane
Hasan, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 87. hane
Ahmet, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 88. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, 12 yaşında, 89. hane
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 90. hane
Süleyman, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 91. hane
Osman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 92. hane
Osman, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, 14 yaşında, 92. hane
Osman, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 93. hane
Osman, Zülfikar oğlu (Kardeşi), İslam, 12 yaşında, 93. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, İmam, 94. hane
Ömer, Mustafa oğlu, İslam, İhtiyar, 95. hane
Mustafa, Osman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 95. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 96. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 97. hane
Hüseyin, Halil oğlu, İslam, İhtiyar, 98. hane
Halil, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 98. hane
Ahmet, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 99. hane
Abdullah, Ramazan oğlu, İslam, Tuvana, 100. hane
Osman, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 101. hane
Abdurrahman, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 102. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 103. hane
Hasan, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 103. hane
Osman, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 104. hane
İslam, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 105. hane
Hüseyin, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 106. hane
Yusuf, Osman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 107. hane
Osman, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 108. hane
Bijo, Mustafa oğlu, İslam, İhtiyar, 109. hane
Mustafa, Osman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 109. hane
Hüseyin, Halil oğlu, İslam, İhtiyar, 110. hane
Halil, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 110. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 111. hane
Salih, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 112. hane
Hasan, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 112. hane
Ahmet, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 113. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 114. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 115. hane
Mustafa, Sait oğlu, İslam, Tuvana, 116. hane
Hasan, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 117. hane
İsmail, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 118. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 119. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 120. hane
Osman, Mustafa oğlu, İslam, İhtiyar, 121. hane
Mustafa, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 121. hane
Hüseyin, Zülfikar oğlu, İslam, İhtiyar, 122. hane
Zülfikar, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 122. hane
Osman, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 123. hane
Mustafa, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 124. hane
Hasan, Ömer oğlu, İslam, Tuvana, 125. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 126. hane
Hasan, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 127. hane
Mehmet, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 127. hane
Osman, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 128. hane
Mehmet, Halil oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 128. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 129. hane
Rüsül, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 130. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 131. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 132. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 133. hane
Salih, Abdi oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 134. hane
Abdi, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 134. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 135. hane
Hasan, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 135. hane
Mahmut, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 136. hane
Mustafa, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 136. hane
Mustafa, Halil oğlu, İslam, İhtiyar, 137. hane
Halil, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 137. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 138. hane
Memiş, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 139. hane
Yusuf, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 140. hane
Ahmet, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 141. hane
Hüseyin, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 142. hane
Süleyman, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 143. hane
Hamza, İslam oğlu, İslam, Tuvana, 144. hane
Hüseyin, Ömer oğlu, İslam, İmam, 145. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 146. hane
Hüseyin, Abdi oğlu, İslam, İhtiyar, 147. hane
Abdi, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 147. hane
Durak, Talip oğlu, İslam, İhtiyar, 148. hane
Talip, Himmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 148. hane
Ali, Ömer oğlu, İslam, 12 yaşında, 149. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, 15 yaşında, 150. hane
Ahmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 151. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, 15 yaşında, 152. hane
Mustafa, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 152. hane
Mustafa, Hüseyin oğlu (Kardeşi), İslam, 12 yaşında, 152. hane
Süleyman, Ali oğlu, Ermeni, Orta Yaşlı, 153. hane
Hüseyin, Ali oğlu, İslam, İhtiyar, 154. hane
Zülfikar, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 155. hane
Abdullah, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 156. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 157. hane
Abdülkerim, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 158. hane
Yusuf, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 159. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 160. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 161. hane
Abdullah, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 162. hane
Fazlı, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 163. hane
Hasan, İbrahim oğlu, İslam, Tuvana, 164. hane
Fazlı, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 165. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, 12 yaşında, 166. hane
Ali, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 167. hane
Osman, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 168. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, İhtiyar, 169. hane
Hüseyin, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Alil, 169. hane
Abdullah, İsmail oğlu, İslam, Alil, 170. hane
Abdi, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 171. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 172. hane
Hasan, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında, 172. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 173. hane
Hasan, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında, 173. hane
Ali, Hüseyin oğlu, İslam, 174. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, 175. hane
Mehmet, Rüstem oğlu, İslam, İhtiyar, 176. hane
Rüstem, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 176. hane
Rüstem, Rüstem oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 176. hane
Rüstem, Hüseyin oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 176. hane
Rüstem, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 176. hane
Hüseyin, İbrahim oğlu, İslam, Tuvana, 177. hane
İbrahim, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 178. hane
Abdullah, İslam oğlu, İslam, İhtiyar, 179. hane
Osman, Abdülfettah oğlu, İslam, İhtiyar, 180. hane
Abdülfettah, Osman oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 180. hane
İsmail, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 181. hane
İsmail, Hüseyin oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 181. hane
İsmail, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 181. hane
Selim, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 182. hane
Halil, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 183. hane
Osman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 184. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 185. hane
Yusuf, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 186. hane
Abdullah, Abdi oğlu, İslam, Tuvana, 187. hane
Abdullah, Hasan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 187. hane
Abdullah, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 187. hane
Lütfi, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 188. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 189. hane
Kamber, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 190. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, 12 yaşında, 191. hane
Süleyman, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 192. hane
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 193. hane
Yusuf, Mustafa oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 193. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, 194. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 195. hane
Halil, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 196. hane
Mustafa, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 197. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 198. hane
Mehmet, Hamza oğlu, İslam, İhtiyar, 199. hane
Osman, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 200. hane
Yusuf, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 201. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 202. hane
İslam, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 203. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 204. hane
Halil, Hüseyin oğlu, İslam, 12 yaşında, 205. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 206. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 207. hane
Mehmet, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 207. hane
İsmail, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 208. hane
Mustafa, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 209. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 210. hane
Osman, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 211. hane
Osman, Halil oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 211. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 212. hane
Mustafa, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 212. hane
Hüseyin, Feyzullah oğlu, İslam, Tuvana, 213. hane
Mehmet, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 214. hane
Mehmet, Yusuf oğlu, İslam, Tuvana, 215. hane
Rüsül, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 216. hane
Rüsül, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, 12 yaşında, 216. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 217. hane
Mehmet, Mahmut oğlu, İslam, Tuvana, 218. hane
İbrahim, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 219. hane
İbrahim, Feyzullah oğlu, İslam, Tuvana, 219. hane
Hüseyin, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 220. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 221. hane
Mustafa, Zülfikar oğlu, İslam, Tuvana, 222. hane
Mustafa, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 222. hane
Halil, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 223. hane
Halil, Hasan oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 223. hane
Halil, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 223. hane
Ali, Abdurrahman oğlu, İslam, Tuvana, 224. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 225. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, 12 yaşında, 225. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 226. hane
Osman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 227. hane
Hüseyin, Abdullah oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 227. hane
Hamza, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 228. hane
Hamza, Davut oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 228. hane
Mustafa, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 229. hane
Mehmet, Memiş oğlu, İslam, Tuvana, 230. hane
İslam, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 231. hane
Bilal, Mehmet oğlu, İslam, 12 yaşında, 232. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 233. hane
Hüseyin, Peşu oğlu, İslam, Tuvana, 234. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 235. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 236. hane
Memiş, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 237. hane
Halil, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 238. hane
Süleyman, Ömer oğlu, İslam, Tuvana, 239. hane
Halil, Cafer oğlu, İslam, Tuvana, 240. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 241. hane
Halil, Süleyman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 242. hane
Mehmet, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 243. hane
Ahmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 244. hane
Hasan, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 245. hane
Süleyman, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 246. hane
Ahmet, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 247. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 248. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 249. hane
Ahmet, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 250. hane
Hüseyin, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 251. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 252. hane
Mehmet, Süleyman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 252. hane
Halil, Ömer oğlu, İslam, Tuvana, 253. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 254. hane
Hüseyin, Abdullah oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 254. hane
Hüseyin, Ömer oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 255. hane
İsmail, Ali oğlu, İslam, 13 yaşında, 256. hane
Osman, Zülfikar oğlu, İslam, Tuvana, 257. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, 11 yaşında, 258. hane
Memiş, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 259. hane
Halil, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 260. hane
Mustafa, Halil oğlu (Oğlu), İslam, 13 yaşında, 260. hane
Süleyman, Hüseyin oğlu, İslam, 15 yaşında, 261. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 262. hane
Mustafa, Osman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 262. hane
Seyfullah, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 263. hane
Abdullah, Halil oğlu, İslam, Tuvana, 264. hane
Ali, Halil oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 265. hane
Ali, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 266. hane
Hasan, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 267. hane
Murat, İsmail oğlu, İslam, İhtiyar, 268. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 269. hane
Hüseyin, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 269. hane
Hüseyin, Osman oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 269. hane
Süleyman, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 270. hane
Veysel, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 271. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 272. hane
Süleyman, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 272. hane
İsmail, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 273. hane
Tersene Köyü (ترسنه قريه سی)
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, İmam, 1. hane
Hasan, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 2. hane
Mehmet Zülfi, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 2. hane
Timur, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 3. hane
Hüseyin, Hasan oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 3. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 4. hane
Mustafa Kadri, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 4. hane
Kadri, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 5. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 6. hane
Mehmet Kadri, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 6. hane
Mustafa, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 7. hane
Ahmet Ali, Mustafa oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 7. hane
Mustafa Kadri, Ermeni, Orta Yaşlı, 8. hane
Hasan, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 9. hane
Hasan, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 9. hane
Zeynel, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 10. hane
Kadri, Murtaza oğlu, İslam, Tuvana, 11. hane
Elfü, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 12. hane
Süleyman, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 13. hane
Cafer, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Bere Pirşte Köyü (بره پرشته قريه سی)
Abdullah, Ahmet oğlu, İslam, İmam, 1. hane
Kara Hasan, Recep oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 2. hane
Mustafa, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 3. hane
Hüseyin, Molla Ali oğlu, İslam, Tuvana, 4. hane
Hasan, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 5. hane
Hasan, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 6. hane
Mehmet, İslam oğlu, İslam, Tuvana, 7. hane
İslam, Ahmet oğlu (Oğlu), İslam, Orduda, 7. hane
Hasan, Feyzullah oğlu, İslam, Orduda, 8. hane
Feyzullah, Abdi oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 8. hane
Mustafa, Kayyum oğlu, İslam, Tuvana, 9. hane
Mustafa, Hüseyin oğlu, İslam, Tuvana, 10. hane
Mehmet, İsmail oğlu, İslam, İhtiyar, 11. hane
İsmail, Mehmet oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 11. hane
Kadri, Abdülkerim oğlu, İslam, İhtiyar, 12. hane
Abdullah, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 13. hane
Yusuf, Rüyş oğlu, İslam, Tuvana, 14. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 15. hane
Mustafa, Hacı Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 16. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 17. hane
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 18. hane
Rüyş, Abdi oğlu, İslam, Tuvana, 19. hane
Ahmet, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 20. hane
Mehmet, Hasan oğlu, İslam
Mehmet, Mustafa oğlu, İslam, Tuvana, 22. hane
Hasan, Hacı Talip oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 23. hane
Timur, Hüseyin Pehlivan oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 24. hane
Hüseyin Pehlivan, Ali oğlu (Oğlu), İslam, Tuvana, 24. hane
Yusuf, Hüseyin oğlu, İslam, İhtiyar, 25. hane
Hüseyin, İbrahim oğlu (Oğlu), İslam
Ali, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 26. hane
İbrahim, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 27. hane
Halil, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 28. hane
Ali, Hüseyin oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 29. hane
Turhan, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 30. hane
Halil, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 31. hane
Ali, Talip oğlu, İslam, Tuvana, 32. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 33. hane
Behram, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 34. hane
Mustafa, Ali oğlu, İslam, Tuvana, 35. hane
Abdülkerim, Yusuf oğlu, İslam, İhtiyar, 36. hane
Kara Hamza, Ahmet oğlu, İslam, Tuvana, 37. hane
Hüseyin, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 38. hane
Mehmet, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 39. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 39. hane
Behram, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 40. hane
Hüseyin, Şaban oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 41. hane
Mustafa, Osman oğlu, İslam, İhtiyar, 42. hane
Hüseyin, Kara Ali oğlu, İslam, Orduda, 43. hane
Hasan, Fazlı oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 44. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 45. hane
Zülfikar, İslam, İhtiyar, 46. hane
Ali, Ahmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 47. hane
Mustafa, Musa oğlu, İslam, Tuvana, 48. hane
Hüseyin, Recep oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 49. hane
Recep, Hasan oğlu, İslam, Tuvana, 50. hane
Hüseyin, Recep oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 51. hane
Halil, Bektaş oğlu, İslam, İhtiyar, 52. hane
Hüseyin, İbrahim oğlu, İslam, İhtiyar, 53. hane
Hasan, İsmail oğlu, İslam, İhtiyar, 54. hane
Fazlı, Mehmet oğlu, İslam, Tuvana, 55. hane
Ali Hoca, İbrahim oğlu, İslam, İhtiyar, 56. hane
Muhtar, Süleyman oğlu, İslam, 12 yaşında, 57. hane
Kabul, İbrahim oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 58. hane
İsmail Hoca, İbrahim oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 59. hane
Mehmet, Molla Osman oğlu, İslam, İhtiyar, 60. hane
Hasan, İsmail oğlu, İslam, Tuvana, 61. hane
Hüseyin, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 62. hane
Süleyman, İbrahim oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 63. hane
Süleyman, Mehmet oğlu (Kardeşi), İslam, Tuvana, 63. hane
Mustafa, Süleyman oğlu, İslam, İhtiyar, 64. hane
Hasan, Ali oğlu, İslam, 12 yaşında, 65. hane
Mehmet, Bektaş oğlu, İslam, 12 yaşında, 66. hane
Mehmet, Emin oğlu, İslam, İhtiyar, 67. hane
Rüsül, Mustafa oğlu, İslam, 12 yaşında, 68. hane
Davut, Mehmet oğlu, İslam, İhtiyar, 69. hane
Tahir, Hasan oğlu, İslam, Topal, 70. hane
Mehmet, Hüseyin oğlu, İslam, 71. hane
Osman, Mehmet oğlu, İslam, 12 yaşında, 72. hane
Derviş, Osman oğlu, İslam, Tuvana, 73. hane
Ahmet, Mehmet oğlu, İslam, Topal, 74. hane
Aziz, Mustafa oğlu, İslam, 13 yaşında, 75. hane
Hasan, Süleyman oğlu, İslam, Tuvana, 76. hane
Ali, Hasan oğlu, İslam, İhtiyar, 77. hane
Ali, Abdurrahman oğlu (Kardeşi), İslam, İhtiyar, 77. hane
İbrahim, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 78. hane
Turhan, Ahmet oğlu, İslam, İhtiyar, 79. hane
Turhan, Hasan oğlu (Kardeşi), İslam, Orta Yaşlı, 79. hane
Osman, Hasan oğlu, İslam, 12 yaşında, 80. hane
Hüseyin, Süleyman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 81. hane
Selim, Ali oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 82. hane
Abdülkerim, Osman oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 83. hane
Abdülkerim, Ali oğlu (Kardeşi), İslam, Orta Yaşlı, 83. hane
Abdülkerim (Kardeşi), İslam, İhtiyar, 83. hane
Yakup, Mehmet oğlu, İslam, Orta Yaşlı, 84. hane
İsmail, Hamza oğlu, İslam, İhtiyar, 85. hane
bağımsız Araştırmacı Yazar Hüsnü Yazıcı
Kaynak: Murat Bilgin, NFS 5063, Vodina (Selanik Eyaleti), 1827, Osmanlı Nüfus Defteri.