KARACAOVA BÖLGESİ BİRİNCİ KUŞAK MÜBADİLLERDEN SÖZLÜ KAYNAKLAR
Süleyman Ilgaz – 1900, Gustulup
“Gustulup tamamen bir Türk köyüydü. Köyümüzde camimiz, medresemiz ve değirmenimiz vardı. Hasan, Mehmet ve Muhammed hocalar bizlere Kur’an-ı Kerim öğretirdi. Durumumuz oldukça iyiydi, zengindik.”
Kaynak: İskender Özsoy, İki Vatan Yorgunları: Mübadele Acısını Yaşayanlar.
Ali Solmaz – 1898, Kapiyani
“Bin hanelik köyümüzün tamamı Türklerden oluşuyordu. Sadece 40–50 hane kadar Hristiyan (Rum, Bulgar ve Roman) nüfus vardı. Onlar bize ‘ağa’ der, yanımızda işçi olarak çalışırlardı.”
Kaynak: İskender Özsoy, İki Vatan Yorgunları: Mübadele Acısını Yaşayanlar.
Abdullah Arıç – 1894, Fuştan
“Fuştan, yaklaşık 500 hanelik bir Türk köyüydü. Nahiye müdürümüz, Mustafa Kemal Atatürk’ün eniştesi Ohrili Faik Bey’di. Yunan çeteleri çevre köyleri yaktığında, biz bu acı olayları tepelerden korkuyla izledik.”
Kaynak: Tercüman Gazetesi, Abdullah Arıç röportajı.
Not: Bu anlatılar, dönemin kişisel hafızasını ve sözlü tarih tanıklığını yansıtır; tek başına bütün Karacaova’nın demografisini kanıtlayan istatistikî veri olarak değil, arşiv ve nüfus kayıtlarını tamamlayan kaynaklar olarak değerlendirilmelidir.
